KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI YAYIN SEÇME YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 – (Değişik:RG-26/3/2011-27886)
Bu Yönetmeliğin amacı, Bakanlığa bağlı hizmet veren halk ve çocuk kütüphaneleri, yazma eser kütüphaneleri, edebiyat müze kütüphaneleri, uluslararası kitap fuarları, yurtdışında oluşturulacak Türkiye Kitaplıkları ve kültür sanat edebiyat kurumlarına satın alma, bağış ve değişim yoluyla kazandırılacak yayınların seçimine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 – (Değişik:RG-26/3/2011-27886)
Bu Yönetmelik, Bakanlığa bağlı hizmet veren halk ve çocuk kütüphaneleri, yazma eser kütüphaneleri, edebiyat müze kütüphaneleri, uluslararası kitap fuarları, yurtdışında oluşturulacak Türkiye Kitaplıkları ve kültür sanat edebiyat kurumlarına satın alma, bağış ve değişim yoluyla kazandırılacak yayınların değerlendirilmesi ve seçimi ile ilgili usul ve esasları kapsar.
Dayanak
Madde 3 - Bu Yönetmelik, 16/4/2003 tarihli ve 4848 sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 10 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 - Bu Yönetmelikte geçen;
Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,
Genel Müdürlük: Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğünü,
Kurul: Yayın Seçme Kurulunu,
Komisyon: Yayın İnceleme Komisyonunu,
Yayın: (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Her türlü bilgiyi içeren basılı, görsel-işitsel ve elektronik kütüphane materyalini,
Süreli yayın: (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Belirli aralıklarla çıkan, tamamlanma sorunu bulunmayan ve her sayısı birden çok yazarın yazılarından oluşan basılı veya elektronik yayın türünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kurul ve Komisyonların Kuruluş ve Görevleri
Yayın seçme kurulunun oluşumu
Madde 5 - (Değişik fıkra:RG-26/3/2011-27886) (Değişik birinci cümle:RG-14/1/2012-28173) Kültür ve Turizm Bakanlığı (Değişik ibare:RG-17/10/2018-30568) Bakan Yardımcısı, Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürü, ilgili Genel Müdür Yardımcısı, Daire Başkanı ve Şube Müdürü, yayımlardan sorumlu Daire Başkanı ile Ankara Adnan Ötüken İl Halk Kütüphanesi Müdürü Kurulun daimi üyeleridir. Kurul, daimi üyelerle birlikte, yayıncı meslek kuruluşlarından iki temsilci, eser sahibi meslek kuruluşlarından bir temsilci olmak üzere (Değişik ibare:RG-14/1/2012-28173) on üyeden oluşur. (Değişik ibare:RG-17/10/2018-30568) Bakan Yardımcısı bu Kurula başkanlık eder. (Değişik ibare:RG-17/10/2018-30568) Bakan Yardımcısının bulunmadığı zamanlarda (Değişik ibare:RG-17/10/2018-30568) vekâlet eden Bakan Yardımcısı Kurula başkanlık eder. Daimi olmayan üyeler, Genel Müdürlüğün teklifi ve Bakan Olur’u ile tespit edilir.
Kurul, üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır. Kararlar, katılan üyelerin oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde Başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır.
(Değişik fıkra:RG-26/3/2011-27886) Kurulun sekretaryası Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğünün ilgili (Değişik ibare:RG-14/1/2012-28173) Şube Müdürlüğünce yürütülür.
Kurulun görevleri
Madde 6 - Kurul, Bakanlığa bağlı olarak hizmet veren halk ve çocuk kütüphaneleri için okuyucu gereksinimlerini ve kütüphanelerden gelen istekleri göz önüne alarak satın alma, bağış, değişim ve benzeri yollarla sağlanacak yayınların değerlendirilmesini ve seçimini, yapar.
Yayın inceleme komisyonlarının oluşumu
Madde 7 - Her ilde valinin onayı ile kurulacak olan "Yayın İnceleme Komisyonu" il halk kütüphanesi müdürü başkanlığında, müdür yardımcısı ve bir kütüphaneciden oluşur. Müdür yardımcısı bulunmayan illerde komisyona bir kütüphaneci veya şef katılır. İstanbul'da Beyazıt Devlet Kütüphanesi Müdürü de komisyon üyesidir.
Yazma ve nadir eser alımları için, valinin onayı ile İstanbul'da Süleymaniye Kütüphanesi Müdürü, Konya'da Bölge Yazma Eserleri Kütüphanesi Müdürü başkanlığında, konuyla ilgili en az üç uzman elemandan oluşan ayrı bir komisyon kurulur.
İlçelerde kurulacak olan "Yayın İnceleme Komisyonu" kütüphane müdürü başkanlığında bir kütüphaneci ve bir şeften oluşur. Kütüphaneci veya şefin bulunmadığı durumlarda ise komisyona kütüphane memuru katılır. (Değişik cümle:RG-26/3/2011-27886) Yukarıdaki şartların oluşmadığı il ve ilçe kütüphanelerinde ise bir kütüphane personeli ve en az biri Türkçe ve/veya edebiyat öğretmeni olmak kaydıyla mülki idare amiri onayı ile en az üç kişiden bir komisyon oluşturulur.
Komisyon, üye tam sayısı ile toplanır. Kararlar oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde Başkan'ın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır.
Komisyonların görevleri
Madde 8 - Yayın inceleme komisyonları il ve ilçelerde Bakanlığa bağlı olarak hizmet veren halk ve çocuk kütüphaneleri için okuyucu gereksinimlerini ve kütüphanelerden gelen istekleri göz önüne alarak satın alma, bağış ve değişim yoluyla sağlanacak yayınların değerlendirilmesini ve seçimini yapar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yayın Sağlama İlkeleri
Satın alınacak yayınların belirlenmesi
Madde 9 - Yayın Seçme Kurulunca ve yayın inceleme komisyonlarınca sağlanacak yayınlar;
a) Yayıncı katalogları, kitap tanıtım broşürleri, internetteki kitap tanıtım siteleri, kitap fuarları, piyasa, en çok satan kitaplar listesi, okuyucular tarafından en çok talep edilen materyal ve benzerlerinden tespit edilen yayınlar,
b) (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Yayıncısı ya da yazarı tarafından satın alınması için Genel Müdürlüğe e-kitap veya e-dergi formatında olanlar dâhil olmak üzere başvurusu yapılmış olan yayınlardır.
Satın alınması önerisiyle başvuruda bulunulan yayınların birer adedi ile süreli yayınların son iki sayısı Yayın Seçme Kurulunca değerlendirilmek üzere Genel Müdürlüğe gönderilir.
Yayın seçme ölçütleri
Madde 10 - Yayın Seçme Kurulu ve yayın inceleme komisyonları tarafından Bakanlıkça veya kütüphanelerce satın alınacak, bağışlanacak ve değişimi yapılacak yayınlar ile abone olunacak süreli yayınların değerlendirilmesinde;
Anayasada belirtilen temel ilkelere, kanunlara, genel ahlaka ve uluslar arası anlaşmalara aykırı olmamak üzere:
a) Ulusal, evrensel kültür ve sanat eserlerinin bugünkü kuşaklara tanıtılmasını sağlayan,
b) (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Kişilerin pratik bilgi ve becerilerini geliştiren, zamanlarını değerlendirmelerine yönelik gereksinmelerini karşılayan,
c) Toplumun kültürel, sosyal ve ekonomik kalkınmasına yardımcı olan, ortak duygu ve hassasiyetlerini tahrip etmeyen, bireylerin ve toplumun bir kesimini rencide etmeyen ve gruplar arasında düşmanca duygular oluşturmayan,
d) Çağdaş uygarlığın yapıcı ve bilimsel birikimini yansıtan, Atatürk ilkeleri ile demokrasi, laiklik, insan hakları, düşünce özgürlüğü gibi ulusal ve evrensel değerlere aykırı olmayan,
e) Kültürel ve sanatsal değerlerimizi, geleneklerimizi yansıtan,
f) İçerik yönünden reklam ve ticari amacı ön planda tutmayan,
g) Siyasi amaçlı ve propagandaya yönelik olmayan,
h) (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Kolay anlaşılır ve konuşulan dillerde yazılmış olan,
i) Yazım, dizgi ve baskı hataları bulunmayan, bağış yayınlarda fiziksel olarak yıpranmamış ve güncel olan,
j) Danışma kaynakları ve araştırmaya dayalı yayınlarda en yeni basım tarihine sahip olan,
k) (Değişik:RG-26/3/2011-27886) Kullanıcılar tarafından aranan ve hizmet verilecek yörenin gereksinmelerini ve kültürel birikimlerini (tarım, hayvancılık, balıkçılık, el sanatları gibi) karşılayabilecek nitelikte olan,
l) Süreli yayınlarda belirtilen zamanda ve düzenli çıkan,
m) Yurt içinde yayınlanan kitaplar için Uluslararası Standart Kitap Numarası (ISBN/ International Standart Book Number) almış olan,
n) Yurt içinde yayınlanan süreli yayınlar için Uluslararası Standart Süreli Yayın Numarası (ISSN/ International Standart Serial Number) almış olan,
yayınlar seçilir.
Abone olunan süreli yayınlarda bu Yönetmelikte belirtilen esaslara uygun olmayan bir durum saptandığında, durum Genel Müdürlükçe Yayın Seçme Kurulu'na sunulur. Kurul'un kararı Genel Müdürlükçe yayıncısına ve abonesi yapılmış kütüphanelere duyurulur.
Satın almalarda öncelik sırası
Madde 11 - Satın almalarda; kullanıcı isteklerine cevap veren, kütüphane koleksiyonlarının çeşitli konularda gereksinimlerini karşılayacak şekilde ve konular arasında dengeyi de gözeterek, güncel ve gündemdeki yayınlar ile edebiyat, kültür, sanat eserleri ve çocuk kitaplarının klasikleri ve yeni örnekleri ile tarih ve yakın tarihle ilgili, anı ve belgesel kitaplarla, Cumhuriyet dönemi yazarlarının eserleri, ülkemizi tanıtıcı kültür ve sanat ağırlıklı yayınlara öncelik verilir.
Yayınların teslimi
Madde 12 - Genel Müdürlükçe satın alınması kesinlik kazanan yayınlar, yazarı, yayıncısı veya dağıtımcısı tarafından Ankara'da Genel Müdürlükçe gösterilen adrese yerinde teslim edilir.
Abone olunan süreli yayınlar yayın tarihini takip eden yedi (7) gün içinde yazarı, yayıncısı veya dağıtımcısı tarafından Bakanlıkça belirlenen adres/adreslere yerinde teslim edilmek üzere taahhütlü posta/ kargo ile ya da elden gönderilir.
Yurtdışında yayınlanan süreli yayınlar, abone olunduğu takdirde adresleri verilen kütüphanelere yayıncıları tarafından doğrudan gönderilir.
Bağışların kabulü
Madde 13 - İl ve ilçe kütüphanelerine yapılacak her türlü kitap, kitap dışı materyal, süreli yayın ve benzeri bağışlar, fiziki durumları ve basım tarihleri de dikkate alınarak, bu Yönetmelikte belirtilen yayın seçme esaslarına aykırı olmamak koşuluyla kütüphanelerce kabul edilir. Genel Müdürlüğe yapılan başvurular ve dağıtım gerektiren genel bağışlar ise Genel Müdürlükçe kabul edilir. İlgili mercilerce tereddüt veya itiraz halinde bağış eserler il veya ilçe yayın inceleme komisyonlarına, Genel Müdürlükte Yayın Seçme Kuruluna sunulur.
Genel Müdürlükçe yapılacak seçim ve değerlendirmeler
MADDE 13/A − (Ek:RG-26/3/2011-27886)
Bakanlığa bağlı olarak hizmet veren halk ve çocuk kütüphaneleri, yazma eser kütüphaneleri dışında kalan edebiyat müze kütüphaneleri, uluslararası kitap fuarları, yurtdışında oluşturulacak Türkiye Kitaplıkları ve kültür sanat edebiyat kurumları için satın alma, bağış ve değişim yoluyla temin edilecek yayınların değerlendirilmesi ve seçimi bu Yönetmelikte belirtilen yayın seçme esaslarına aykırı olmamak koşuluyla Genel Müdürlük tarafından yapılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan mevzuat
Madde 14 - 25/3/1998 tarihli ve 23297 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kültür Bakanlığı Yayın Seçme Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
Madde 15 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 16 - Bu Yönetmelik hükümlerini Kültür ve Turizm Bakanı yürütür.