YÜKSEK ÇEVRE KURULU VE MAHALLİ ÇEVRE KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve kapsam
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı ve kapsamı, Yüksek Çevre Kurulu, Çevre Teknik Komitesi ve Mahalli Çevre Kurullarının kuruluşu, görevleri ile çalışma usul ve esaslarını belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 4 üncü maddesine ve 29/6/2011 tarihli ve 644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 27 ve 33 üncü maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Çevre ve Şehircilik Bakanlığını,
b) Genel Müdürlük: Bakanlık Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğünü,
c) Komite: Çevre Teknik Komitesini,
ç) Komite Başkanı: Çevre Teknik Komitesi Başkanını,
d) Kurul: Yüksek Çevre Kurulunu,
e) Müdürlük: Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünü,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Yüksek Çevre Kurulunun Kuruluş ve Görevleri
Kuruluş
MADDE 4 – (1) Yüksek Çevre Kurulu, Başbakanın başkanlığında, Başbakanın bulunmadığı zamanlarda Çevre ve Şehircilik Bakanının Başkanlığında; Başbakanın belirleyeceği sayıda bakan ile Bakanlık Müsteşarından oluşur.
Görevler
MADDE 5 – (1) Yüksek Çevre Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Etkin bir çevre yönetiminin sağlanması için hedef, politika ve strateji belirlemek.
b) Sürdürülebilir kalkınma ilkesi çerçevesinde ekonomik kararlara çevre boyutunun dahil edilmesine imkân veren hukukî ve idarî tedbirleri belirlemek.
c) Birden fazla bakanlık ve kuruluşu ilgilendiren çevre konularına ilişkin uyuşmazlıklarda nihai kararı vermek.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yüksek Çevre Kurulunun Çalışma Esasları, Toplantı Usulü,
Gündemi ve Kararları
Toplantı usulü
MADDE 6 – (1) Yüksek Çevre Kurulunun, her yılın Haziran ayı içerisinde Yüksek Çevre Kurulu Başkanının belirleyeceği yer ve tarihte yılda en az bir kez toplanır. Ancak, Bakanlıkça gerekli görüldüğü hallerde olağanüstü toplantılar yapılabilir.
Toplantı gündemi
MADDE 7 – (1) Yüksek Çevre Kurulunun gündemi, Komitenin teklifi üzerine ya da doğrudan Bakanlık tarafından hazırlanır ve Yüksek Çevre Kurulu Başkanının onayı ile kesinleşir. Bakanlık, gündemi hazırlarken ilgili bakanlık, kurum, kuruluş ve sivil toplum örgütlerinin önerilerini dikkate alır.
(2) Toplantı gündemi, Bakanlıkça toplantı tarihinden en az on gün önce, varsa ekleri ile birlikte Yüksek Çevre Kurulu üyelerine gönderilir. Gündem gönderildikten sonra da Yüksek Çevre Kurulu Başkanı tarafından gerekli görüldüğü hallerde gündeme ekleme yapılabilir.
Yüksek çevre kurulu kararları
MADDE 8 – (1) Yüksek Çevre Kurulu, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve oy çokluğu ile karar alır. Oyların eşitliği halinde Yüksek Çevre Kurulu Başkanının kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır.
(2) Yüksek Çevre Kurulu kararlarının; her karara bir numara verilecek şekilde toplantı salonunda yazılarak, Başkan ve üyelerce imzalanması esastır. Kararların toplantıdan sonra yazılıp imzalanacağı durumlarda buna ilişkin bir karar tutanağı düzenlenerek üyelerce imzalanır. Kararların tek sayfadan fazla olması halinde diğer sayfalar da başlıklı karar kâğıtlarına yazılarak kararların bittiği sayfanın sonu Başkan ve üyelerce imzalanır, diğer sayfalar ise paraflanır. Yüksek Çevre Kurulu kararlarına ek oluşturacak plan, proje, harita ve benzeri belgelerin olması halinde, bu belgelerin bir takımı Sekretarya tarafından paraflanarak karar dosyasında saklanır.
(3) Yüksek Çevre Kurulu üyelerince, karşı oy kullanılan kararlar “karşı oy” yazılarak imzalanır. Karşı oy gerekçeleri ayrıca sahiplerince yazı ile belirtilerek dosyasında saklanmak üzere sekretaryaya teslim edilir.
Kararların duyurulması
MADDE 9 – (1) Yüksek Çevre Kurulunda alınan kararlar, Bakanlıkça, toplantıyı takip eden otuz gün içerisinde Yüksek Çevre Kurulu üyeleri ile ilgili kurum ve kuruluşlara yazılı olarak bildirilir ve Bakanlık internet sitesinden duyurulur.
Kararların izlenmesi ve değerlendirilmesi
MADDE 10 – (1) Yüksek Çevre Kurulu kararlarının uygulanması ile ilgili sorumlu kurum ve kuruluşlar, yaptıkları çalışmaları, toplantı tarihinden itibaren üçer aylık dönemler halinde izleme raporu düzenleyerek Komiteye gönderir. Komite bu raporları değerlendirerek sonuçlarını bir ay içerisinde Bakanlığa sunar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çevre Teknik Komitesinin Oluşumu, Görevleri, Toplantı Usul ve Gündemi,
Toplantı Kararları ve Sekretarya
Çevre teknik komitesinin oluşumu
MADDE 11 – (1) Çevre Teknik Komitesi; Yüksek Çevre Kuruluna yardımcı olmak üzere, Bakanlık Müsteşarının Başkanlığında, Dışişleri, Maliye, Kalkınma, Orman ve Su İşleri, Millî Eğitim, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme, Gıda, Tarım ve Hayvancılık, Bilim, Sanayi ve Teknoloji, Enerji ve Tabii Kaynaklar, Sağlık ile Kültür ve Turizm bakanlıklarının müsteşarları, Diyanet İşleri Başkanlığı Başkan Yardımcısı, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Başkanı, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanı, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı, Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı ve Bakanlıkça belirlenecek çevre ve şehircilik dalında çalışma yapan toplam iki öğretim üyesinden oluşur.
(2) Komiteye, çalışma konularının gerektirdiği hallerde, Komite Başkanının davetiyle diğer kurum ve kuruluşlar ile sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri de çağırılabilir.
Görevler
MADDE 12 – (1) Komitenin görevleri şunlardır:
a) Yüksek Çevre Kurulunun görev alanına giren konularda ön hazırlık yaparak Yüksek Çevre Kurulu toplantısı gündemine teklifte bulunmak.
b) Yüksek Çevre Kurulu kararlarına temel oluşturacak plan ve projeleri hazırlamak, çalışmalar yapmak, yapılmış olan plan, proje ve çalışmaları değerlendirerek, Yüksek Çevre Kuruluna çalışmalar ile ilgili önerilerde bulunmak.
c) Yüksek Çevre Kurulu kararlarının uygulanmasını izlemek, değerlendirmek ve sonuçlarını Yüksek Çevre Kurulu Başkanına sunmak.
Toplantı usulü
MADDE 13 – (1) Komite, yılın ilk toplantısını Komite Başkanının belirleyeceği yer ve tarihte gerçekleştirir. Komitenin ilk toplantısında yıllık çalışma programı belirlenir ve bu program doğrultusunda sekretarya tarafından belirlenen toplantı gündemine göre yalnızca konu ile ilgili olan Komite üyelerinin katılımıyla herhangi bir çağrıya gerek kalmaksızın üçer aylık dönemler halinde kendiliğinden toplanır. Ancak, gerekli gördüğü hallerde Komite Başkanı Komiteyi toplantıya çağırabilir.
Toplantı gündemi
MADDE 14 – (1) Toplantılara ilişkin gündem sekretarya tarafından belirlenir ve Komite Başkanınca onaylanır. Onaylanan gündem, toplantı tarihinden en az bir hafta önce Komite üyelerine gönderilir.
Toplantı kararları
MADDE 15 – (1) Komite, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve kararlarını oy çokluğu ile alır. Oyların eşitliği halinde Komite Başkanının kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır. Komite kararları, başlıklı karar kâğıtlarına yazılır ve her yıl itibari ile birden başlayarak numaralanarak Komite Başkanı ile üyelerce imzalanır. Alınan kararlara katılmayan üyelerin katılmama gerekçelerini belirten karşı oy yazıları bu üyelerce imzalanır ve karar kâğıtlarına iliştirilir. Komitece hazırlanan plan ve projeler, Komite Başkanı ve üyelerce imzalanarak karar kâğıtlarının eki olarak Yüksek Çevre Kuruluna sunulur.
Alt komiteler
MADDE 16 – (1) Komite sekretaryası tarafından, Komite çalışmalarına katkı sağlamak üzere gerekli görülen konularda ilgili bakanlık, kurum ve kuruluş uzmanlarından oluşacak alt komitelerin kurulmasını Komite Başkanına önerebilir. Önerinin Komite Başkanınca uygun görülmesi halinde alt komiteler kurulur.
Sekretarya
MADDE 17 – (1) Yüksek Çevre Kurulu ve Çevre Teknik Komitesinin sekretarya hizmetleri Genel Müdürlük tarafından yürütülür.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Mahalli Çevre Kurullarının Kuruluş ve Görevleri
Kuruluş
MADDE 18 – (1) Mahalli Çevre Kurulu, her ilde Valinin veya Valinin görevlendireceği Vali Yardımcısının başkanlığında, İçişleri, Maliye, Millî Eğitim, Sağlık, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme, Gıda, Tarım ve Hayvancılık, Enerji ve Tabii Kaynaklar, Kültür ve Turizm, Orman ve Su İşleri, Bilim Sanayi ve Teknoloji bakanlıkları, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı ile Diyanet İşleri Başkanlığının imza yetkisini haiz il temsilcileri, İl Jandarma Komutanlığının, İl Emniyet Müdürü ve denize kıyısı olan illerde Sahil Güvenlik Komutanlığının imza yetkisini haiz temsilcileri ile Ticaret ve Sanayi Odaları Temsilcisi, büyük şehirlerde büyükşehir belediye başkanlığının, diğer illerde ise belediye başkanlığının imza yetkisini haiz temsilcilerinden oluşur. Mahalli Çevre Kurulu üyesi bakanlıkların illerde teşkilatının bulunmaması halinde, bu bakanlıklar, kendileri ya da bağlı veya ilgili kuruluşları aracılığı ile; birden fazla bağlı ve ilgili kuruluşun bulunması durumunda toplantı gündemine göre konu ile ilgisi olan kuruluş aracılığı ile temsil edilir.
(2) Başkanca gerekli görülmesi halinde, görüş ve önerilerini almak üzere, ilgili kamu kurum ve kuruluşu, bilimsel kuruluş, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, özel sektör ve gönüllü kuruluş temsilcileri ile uzman kişiler de oy hakkı olmaksızın Mahalli Çevre Kurulu toplantılarına davet edilir.
(3) Mahalli Çevre Kurulunun sekretarya hizmetleri Müdürlük tarafından yürütülür.
Görevler
MADDE 19 – (1) Mahalli Çevre Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Çevrenin korunması ve iyileştirilmesi, kirliliğin önlenmesi amacıyla, Bakanlıkların mevzuatlarında belirlenen esaslar çerçevesinde gerekli kararları almak.
b) Alınan karar ve tedbirlerin il düzeyinde uygulanması için programlar hazırlamak.
c) Hazırlanan programların ön görülen sürelerde uygulanmasını sağlamak.
ç) İlde çevre kirliliğine neden olan veya olabilecek tesis ve işletmeleri belirlemek, yapılan iş ve işlemleri incelemek, değerlendirmek ve gerekli önlemleri almak.
d) İl düzeyindeki çevresel faaliyetleri izlemek ve yönlendirmek amacıyla çeşitli Bakanlık ve kuruluşlarla eşgüdümü sağlamak.
e) Toplumsal çevre bilincinin arttırılmasına yönelik eğitsel faaliyetlerin düzenlenmesine yönelik kararlar almak.
ALTINCI BÖLÜM
Mahalli Çevre Kurulunun Çalışma Esasları
Toplantı usulü
MADDE 20 – (1) Mahalli Çevre Kurulu üç ayda bir Başkanın davetiyle, davetiye gönderilen Mahalli Çevre Kurulu üyelerinin salt çoğunluğunun katılımı ile toplanır. Mahalli Çevre Kurulu kararı alınmasını gerektirecek durumlarda Başkanın daveti ile olağanüstü toplantılar yapılabilir.
Toplantı gündemi
MADDE 21 – (1) Mahalli Çevre Kurulunun toplantı gündemi Mahalli Çevre Kurulu sekretaryası tarafından hazırlanır ve Başkan tarafından onaylanır. Mahalli Çevre Kurulu üyeleri toplantıda veya sair zamanlarda gelecek toplantının gündemiyle ilgili önerilerde bulunabilirler. Mahalli Çevre Kurulu Başkanı tarafından gerekli görülmesi halinde gündemde yer alan konular hakkında ilde bulunan üniversitelerin çevre ile ilgili bölümlerinin öğretim üyeleri ile ilgili diğer kurum ve gönüllü kuruluşların temsilcileri toplantıya çağrılarak veya yazılı olarak görüşleri alınabilir.
(2) Gündem konuları Mahalli Çevre Kurulu üyelerine toplantı gününden en az beş gün önce bildirilir.
Mahalli çevre kurulu kararları
MADDE 22 – (1) Mahalli Çevre Kurulu kararları, sekretaryanın başlıklı karar kağıtlarına yazılır. Karar numaraları sürekli ve her karara bir numara verilmek suretiyle düzenlenir. Yıl değişse de mükerrer karar numarası verilemez. Kararların toplantı salonunda yazılıp, Başkan ve üyelerce imzalanması esastır. Kararların toplantı sırasında yazılıp imzalanmadığı durumlarda gerekçesi belirtilen bir karar tutanağı düzenlenerek Başkan ve üyelerce imzalanır.
(2) Kararlar oy çokluğuyla alınır. Oyların eşitliği halinde Başkanın kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır. Üyeler çekimser oy kullanamazlar. Mahalli Çevre Kurulu üyelerince, karşı oy kullanılan kararlar “karşı oy” yazılarak imzalanır. Karşı oy gerekçeleri ayrıca sahiplerince yazı ile belirtilerek dosyasında saklanmak üzere sekretaryaya teslim edilir.
(3) Mahalli Çevre Kurulu kararları ile bu kararlara ilişkin olarak kabul edilen proje, program, harita, plan, rapor ve benzeri belgelerin bir takımı Başkan ve üyelerce imzalanarak dosyasında saklanır.
(4) Mahalli Çevre Kurulu kararları, 15 (on beş) gün içerisinde ilgili kişi ve kuruluşlar ile Bakanlığa gönderilir.
(5) Mahalli Çevre Kurulu kararları, Yüksek Çevre Kurulu kararları göz önünde bulundurularak alınır.
İlan
MADDE 23 – (1) Alınan Mahalli Çevre Kurulu kararları toplantı tarihinden itibaren bir hafta içerisinde, Valilik ilan panosunda en az beş işgünü süreyle ilan edilir ve Valilik internet sitesinden duyurulur. Kurul kararları ilan sonunu beklemeden, imza tarihinde yürürlüğe girer.
İtiraz
MADDE 24 – (1) Mahalli Çevre Kurulu kararlarına itiraz, Mahalli Çevre Kurulu Sekretaryasına, ilan tarihini izleyen bir ay içerisinde, yazılı olarak ve gerekçesiyle birlikte yapılır. İtirazlar, Mahalli Çevre Kurulunun ilk toplantısında görüşülerek karara bağlanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Yürürlükten kaldırılan hükümler
MADDE 25 – (1) 18/12/2004 tarihli ve 25674 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre ve Orman Bakanlığı Yüksek Çevre Kurulunun Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) 15/4/2004 tarihli ve 25434 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Çevre ve Orman Bakanlığı Mahalli Çevre Kurulları Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE 26 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 27 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Şehircilik Bakanı yürütür.