ARAŞTIRMA,
GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN
DESTEKLENMESİNE
İLİŞKİN UYGULAMA VE
DENETİM
YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1 –
(1) Bu Yönetmeliğin amacı, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma,
Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun
uygulamasına ve denetimine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 –
(Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
(1) Bu Yönetmelik, Küçük ve Orta
Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı tarafından
kurulan teknoloji merkezleri (teknoloji merkezi işletmeleri), Türkiye’deki
Ar-Ge merkezleri ile tasarım merkezleri, Ar-Ge ve yenilik projeleri,
tasarım projeleri, rekabet öncesi işbirliği projeleri ve teknogirişim
sermayesine ilişkin destek ve teşviklere yönelik uygulama ve denetim usul
ve esaslarını kapsar.
Dayanak
MADDE 3 –
(1) Bu Yönetmelik, 28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme
ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin
yedinci fıkrasına dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 – (1)
Bu Yönetmelikte yer alan;
a) Araştırma ve
geliştirme faaliyeti (Ar-Ge): Araştırma ve geliştirme, kültür, insan ve
toplumun bilgisinden oluşan bilgi dağarcığının artırılması ve bunun yeni
süreç, sistem ve uygulamalar tasarlamak üzere kullanılması için sistematik
bir temelde yürütülen yaratıcı çalışmaları, çevre uyumlu ürün tasarımı veya
yazılım faaliyetleri ile alanında bilimsel ve teknolojik gelişme sağlayan,
bilimsel ve teknolojik bir belirsizliğe odaklanan, çıktıları özgün,
deneysel, bilimsel ve teknik içerik taşıyan faaliyetleri,
b) Ar-Ge merkezi:
Ar-Ge ve yenilik projelerini veya sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı
olarak yürütülen Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere
kurulan ve dar mükellef kurumların Türkiye’deki işyerleri dâhil, kanunî
veya iş merkezi Türkiye’de bulunan sermaye şirketlerinin; organizasyon
yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş, münhasıran yurt içinde
araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunan ve en az elli tam zaman
eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam eden, yeterli Ar-Ge birikimi ve yeteneği
olan birimleri,
c) Ar-Ge
personeli: Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve
teknisyenleri,
ç) Araştırmacı:
Ar-Ge faaliyetleri ile yenilik tanımı kapsamındaki projelerde, yeni bilgi,
ürün, süreç, yöntem ve sistemlerin tasarım veya oluşturulması ve ilgili
projelerin yönetilmesi süreçlerinde yer alan en az lisans mezunu uzmanları,
d) Ar-Ge projesi:
Amacı, kapsamı, genel ve teknik tanımı, süresi, bütçesi, özel şartları,
diğer kurum, kuruluş, gerçek ve tüzel kişilerce sağlanacak aynî ve/veya
nakdî destek tutarları, sonuçta doğacak fikrî mülkiyet haklarının paylaşım
esasları tespit edilmiş ve Ar-Ge faaliyetlerinin her safhasını belirleyecek
mahiyette ve bilimsel esaslar çerçevesinde gerçekleştirilen ve araştırmacı
tarafından yürütülen projeyi,
e) Bakanlık: (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Sanayi ve Teknoloji
Bakanlığını,
f) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu: Ar-Ge merkezi, tasarım merkezi ve rekabet öncesi
işbirliği projelerinin değerlendirme ve denetimini yapmak üzere 19 uncu
maddeye göre oluşturulan ve sekretaryasını Bakanlığın yürüteceği
Değerlendirme ve Denetim Komisyonunu,
g) Destek
personeli: Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerine katılan veya bu
faaliyetlerle doğrudan ilişkili yönetici, teknik eleman, laborant,
sekreter, işçi ve benzeri personeli,
ğ) Genel Müdürlük:
(Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Ar-Ge
Teşvikleri Genel Müdürlüğünü,
h) Girişimci:
Teknogirişim sermayesi desteğinden faydalanmak üzere başvuran kişileri,
ı) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
İşletme: Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi
Başkanlığı tarafından desteklenen teknoloji geliştirme merkezleri ile 5746
sayılı Kanun kapsamındaki destek ve teşvik unsurlarından yararlanabilecek
gerçek ve tüzel kişileri,
i) İzleyici: Ar-Ge
merkezi, tasarım merkezi ve rekabet öncesi işbirliği proje desteğinden
yararlanan işletmelerin başvuru veya faaliyetlerinin izlenmesi, denetimi ve
raporlanması amacıyla Bakanlıkça görevlendirilen alanında uzman kişileri
veya akademisyenleri,
j) Kamu kurum ve
kuruluşları: Kuruluş kanunlarında Ar-Ge ve yenilik veya tasarım
faaliyetlerini destekleme görevi verilen ve yılı bütçelerinde bu amaçla
konulmuş ödeneği bulunan kurum ve kuruluşları,
k) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
Kamu personeli: Kamu personeline ait özlük
haklarına sahip olmayanlardan geçici olarak ve proje süresiyle sınırlı
olarak istihdam edilenler hariç olmak üzere, 10/12/2003 tarihli ve 5018
sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun eki I, II, III ve IV sayılı
cetvellerde yer alan kamu idarelerinde, il özel idareleri ve belediyeler
ile bunlara bağlı kuruluşlarda, üyelerinin tamamı köylerden oluşan
birlikler dışındaki mahallî idare birliklerinde, döner sermayeli
kuruluşlarda, kanunla kurulan fonlarda, kefalet sandıklarında, kamu
iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları ile 5018 sayılı Kanun kapsamı
dışındaki özel bütçeli kamu idarelerinde çalışan memurlar ile diğer kamu
görevlileri ve diğer personeli,
l) Kanun:
28/2/2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım
Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunu,
m) KOSGEB: Küçük
ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığını,
n) Rekabet öncesi
işbirliği projeleri: Birden fazla kuruluşun; ölçek ekonomisinden
yararlanmak suretiyle yeni süreç, sistem ve uygulamalar tasarlayarak
verimliliği artırmak ve mevcut duruma göre daha yüksek katma değer sağlamak
üzere, rekabet öncesinde ortak parça veya sistem geliştirmek ya da platform
kurabilmek amacıyla yürütecekleri, Ar-Ge ve yenilik veya tasarım
faaliyetlerine yönelik olarak yapılan işbirliği anlaşması kapsamındaki,
bilimsel ve teknolojik niteliği olan projeleri,
o) Tasarım
faaliyeti: Sanayi alanında ve (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Cumhurbaşkanının uygun göreceği diğer alanlarda katma değer ve
rekabet avantajı yaratma potansiyelini haiz, ürün veya ürünlerin
işlevselliğini artırma, geliştirme, iyileştirme ve farklılaştırmaya yönelik
yenilikçi faaliyetlerin tümünü,
ö) Tasarım
merkezi: Tasarım projelerini veya sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı
olarak yürütülen tasarım faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere kurulan ve
dar mükellef kurumların Türkiye’deki iş yerleri dâhil, kanuni veya iş
merkezi Türkiye’de bulunan sermaye şirketlerinin; organizasyon yapısı
içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş, münhasıran yurt içinde tasarım
faaliyetlerinde bulunan ve en az on tam zaman eşdeğer tasarım personeli
istihdam eden, yeterli tasarım birikimi ve yeteneği olan birimleri,
p) Tasarım
personeli: Tasarım faaliyetlerinde doğrudan görevli tasarımcı ve
teknisyenleri,
r) Tasarımcı:
Tasarım faaliyetleri kapsamındaki projelerin gerçekleştirilmesi ve ilgili
projelerin yönetilmesi süreçlerinde yer alan, üniversitelerin; mühendislik,
mimarlık veya tasarım ile ilgili bölümlerinden mezun en az lisans
derecesine sahip kişiler ile tasarım alanlarından herhangi birinde en az
lisansüstü eğitim derecesine sahip diğer kişileri,
s) Tasarım
projesi: Amacı, kapsamı, genel ve teknik tanımı, süresi, bütçesi, özel
şartları, diğer kurum, kuruluş, gerçek ve tüzel kişilerce sağlanacak aynî
veya nakdî destek tutarları, sonuçta doğacak fikri mülkiyet haklarının
paylaşım esasları tespit edilmiş ve tasarım faaliyetlerinin her safhasını
belirleyecek mahiyette ve bilimsel esaslar çerçevesinde tasarımcı
tarafından yürütülen projeyi,
ş) Teknisyen:
Meslek lisesi veya meslek yüksekokullarının tasarım, teknik, fen veya
sağlık bölümlerinden mezun, teknik bilgi ve deneyim sahibi kişileri,
t) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
Desteklenecek programlar: Yükseköğretim kurumlarının matematik, fizik,
kimya ve biyoloji lisans programları ile Yükseköğretim Kurulundan alınan
görüş üzerine Bakanlıkça belirlenecek diğer programları,
u) Teknogirişim
sermayesi: Örgün öğrenim veren üniversitelerin herhangi bir lisans
programından bir yıl içinde mezun olabilecek durumdaki öğrenci, yüksek
lisans veya doktora öğrencisi ya da lisans, yüksek lisans veya doktora
derecelerinden birini ön başvuru tarihinden en çok on yıl önce almış
kişilerin, teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirlerini, desteği veren
merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri tarafından desteklenmesi uygun
bulunan bir iş planı çerçevesinde, katma değer ve nitelikli istihdam
yaratma potansiyeli yüksek teşebbüslere dönüştürebilmelerini teşvik etmek
için yapılan sermaye desteğini,
ü) Teknoloji
merkezleri (Teknoloji merkezi işletmeleri): 3624 sayılı Kanun kapsamında
üniversite ve araştırma merkezlerinin imkânlarından yararlanarak yeni ve
ileri teknolojiye dayalı bilgilerin derlendiği, değerlendirildiği,
geliştirildiği ve uygulamaya yönelik üretime hazır hâle getirilerek
işletmelerin kullanımına sunulmak için kurulan veya kurdurulan Ar-Ge ve
yenilik projesi sahibi işletmelerin, KOSGEB teknoloji geliştirme ve yenilik
destekleri kapsamında desteklendiği teknoloji geliştirme merkezlerini
(TEKMER),
v) Tek Pencere
Sistemi: 20/3/2012 tarihli ve 28239 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
2012/6 sayılı Başbakanlık Genelgesi çerçevesinde gümrük işlemlerine konu
olan eşyaya ilişkin olarak farklı kurumlarca düzenlenmesi gereken izin,
onay ve belgelere ilişkin başvuruların tek bir noktaya yapılarak
(e-başvuru) ilgili kuruma iletildiği ve ilgili kurumca düzenlenen
belgelerin doğrudan gümrük işlemlerinde kullanılmak üzere elektronik ortamda
(e-belge) gönderildiği, (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Ticaret Bakanlığı tarafından kurulan ve yürütülen sistemi,
y) TÜBİTAK:
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumunu,
z) Yenilik: Sosyal
ve ekonomik ihtiyaçlara cevap verebilen, mevcut pazarlara başarıyla
sunulabilecek ya da yeni pazarlar yaratabilecek; yeni bir ürün, hizmet,
uygulama, yöntem veya iş modeli fikriyle oluşturulan süreçleri ve
süreçlerin neticelerini,
аа) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Proje Değerlendirme Komisyonu: Yönetici şirketin belirleyeceği, konusunda
uzman iki üyesi öğretim elemanı, bir üyesi ise sektör uzmanı veya 15/2/2013
tarihli ve 28560 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bireysel Katılım
Sermayesi Hakkında Yönetmelik kapsamında lisansı olan bireysel katılım
yatırımcısı olmak üzere proje ile ilişkisi olmayan en az üç üyeli
komisyonu,
bb) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Proje ortağı: Rekabet öncesi işbirliği projeleri kapsamında projede yer
alan kuruluşlardan her birini,
cc) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Proje yürütücüsü: Rekabet öncesi işbirliği projeleri kapsamında proje
başvurusunun yapılmasından, projenin desteklenmesi, izlenmesi,
sonuçlandırılması ve sonuçlarının değerlendirilmesi aşamalarında gelişme
raporu, değişiklik talebi ve sonuç raporu ile gerekli olan diğer bilgi ve
belgelerin Bakanlığa sunulmasından sorumlu, proje ortaklarının işbirliği
anlaşması kapsamında aralarında belirledikleri proje ortağını,
çç) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Yönetici Şirket: 26/6/2001 tarihli ve 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme
Bölgeleri Kanununa uygun ve anonim şirket olarak kurulan, teknoloji
geliştirme bölgelerinin yönetimi ve işletmesinden sorumlu olan ve Bakanlık
tarafından yetkilendirilmesi halinde bu Yönetmelik kapsamında
gerçekleştirilen Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerine ilişkin yerindelik
ve uygunluk denetimlerinin yerine getirilmesinden sorumlu teknoloji
geliştirme bölgeleri yönetici şirketini,
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Ar-Ge ve
Yenilik Faaliyetleri ile Tasarım Faaliyetlerine İlişkin Hususlar
Ar-Ge ve
yenilik sayılmayan faaliyetler
MADDE 5 –
(1) Aşağıda sayılan faaliyetler, bu Yönetmeliğin uygulanmasında Ar-Ge ve
yenilik faaliyeti kapsamında değerlendirilmez:
a) Pazarlama
faaliyetleri, piyasa taramaları, pazar araştırması ya da satış promosyonu,
b) Kalite kontrol,
c) Sosyal
bilimlerdeki araştırmalar,
ç) Petrol,
doğalgaz, maden rezervleri arama ve sondaj faaliyetleri,
d) İlaç üretim
izni öncesinde (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Faz-1
ya da Faz-2 çalışmalarından en az biri yurt içinde gerçekleştirilmeksizin yapılan
Faz-3 klinik çalışmalar ile üretim izni sonrasında gerçekleştirilen
klinik çalışmalar,
e) Bir Ar-Ge
projesi kapsamında olmaksızın icat edilmiş ya da mevcut geliştirilmiş
süreçlerin kullanımı,
f) Ar-Ge ve
yenilik faaliyetlerine yönelik olmayan şekil, renk, dekorasyon ve benzeri
estetik ve görsel değişiklikleri içeren biçimsel değişiklikler,
g) Programlama
dilleri ile işletim sistemleri hariç olmak üzere, internet sitelerinin ve
benzerlerinin hazırlanmasına yardımcı mevcut yazılımların kullanılması suretiyle
yapılan yazılım geliştirme faaliyetleri,
ğ) Yazılımlara
ilişkin, bilimsel veya teknolojik ilerlemeler veya teknolojik
belirsizliklerin çözülmesini içermeyen olağan ve tekrarlanan faaliyetler,
h) Kuruluş ve
örgütlenmeyle ilgili araştırma giderleri,
ı) Üretim ve
üretim altyapısına yönelik yapılan yatırım faaliyetleri, ticari üretimin
planlanması ve seri üretim sürecine ilişkin harcamalar,
i) Numune verilmek
amacıyla prototiplerden kopyalar çıkarılıp dağıtılması ve reklam amaçlı
tüketici testleri,
j) Bir Ar-Ge
projesi kapsamında olmaksızın yeni süreç, sistem veya ürün ortaya
konulmasına hizmet etmeyen doğrudan veya gömülü teknoloji transferi,
k) Ar-Ge ve
yenilik faaliyetleriyle geliştirilen ürüne veya sürece ilişkin fikrî
mülkiyet haklarının edinimi dışında bu hakların korunmasına yönelik
faaliyetler.
Tasarım
sayılmayan faaliyetler
MADDE 6 – (1)
Aşağıda sayılan faaliyetler, bu Yönetmeliğin uygulanmasında tasarım
faaliyeti kapsamında değerlendirilmez:
a) Pazarlama
faaliyetleri, piyasa taramaları, pazar araştırması ya da satış promosyonu,
b) Kalite kontrol,
c) Bir tasarım
projesi kapsamında olmaksızın icat edilmiş ya da mevcut geliştirilmiş
süreçlerin kullanımı,
ç) Kuruluş ve
örgütlenmeyle ilgili araştırma giderleri,
d) Üretim ve üretim
altyapısına yönelik yapılan yatırım faaliyetleri, ticari üretimin
planlanması ve seri üretim sürecine ilişkin harcamalar,
e) Numune verilmek
amacıyla prototiplerden kopyalar çıkarılıp dağıtılması ve reklam amaçlı
tüketici testleri,
f) Bir tasarım projesi
kapsamında olmaksızın yeni süreç, sistem veya ürün ortaya konulmasına
hizmet etmeyen doğrudan veya gömülü teknoloji transferi,
g) Tasarım
faaliyetleriyle geliştirilen ürüne veya sürece ilişkin fikrî mülkiyet
haklarının edinimi dışında bu hakların korunmasına yönelik faaliyetler,
ğ) Paris
Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesi kapsamında yer alan hükümranlık
alametleri ile bu kapsam dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, dini,
tarihi ve kültürel değerler bakımından halka mal olmuş ve ilgili mercilerin
tescil izni vermediği işaretlerin, armaların, amblemlerin, nişanların veya
adlandırmaların uygunsuz kullanımını içeren tasarım faaliyetleri,
h) Kamu düzenine
veya genel ahlaka aykırı tasarım faaliyetleri.
Ar-Ge, yenilik
ve tasarım harcamalarının kapsamı
MADDE 7 –
(1) Ar-Ge ve yenilik faaliyeti ile tasarım faaliyeti kapsamında
değerlendirilen harcamalar aşağıda yer almaktadır:
a) İlk madde ve
malzeme giderleri:
1) Her türlü
doğrudan ilk madde, yardımcı madde, işletme malzemesi, ara mamul, yedek
parça, prototip ve benzeri giderler ile 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı
Vergi Usul Kanununa göre amortismana tabi tutulması mümkün olmayan maddi
kıymetlerin iktisabına ilişkin giderleri kapsar.
2) Hammadde ve
diğer malzeme stoklarından Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerinde
fiilen kullanılan kısma ilişkin maliyetler Ar-Ge, yenilik ve tasarım
harcaması kapsamındadır. Bu nedenle, henüz Ar-Ge ve yenilik veya tasarım
faaliyetlerinde kullanılmamış olan hammadde ve diğer malzemelere ilişkin
maliyet tutarlarının stok hesaplarında; kullanılan, satılan ya da elden
çıkarılanların da stok hesaplarından mahsup edilmek suretiyle izlenmesi
gerekir.
b) Amortismanlar:
1) Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla iktisap edilen
amortismana tabi iktisadi kıymetler için ayrılan amortismanlardan oluşur.
2) Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyeti dışında başka faaliyetlerde de kullanılan makine ve
teçhizata ilişkin amortismanlar, bunların Ar-Ge, yenilik veya tasarım
faaliyetlerinde kullanıldığı gün sayısına göre hesaplanır.
c) Personel
giderleri:
1) Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla çalıştırılan Ar-Ge veya
tasarım personeliyle ilgili olarak tahakkuk ettirilen ve gelir vergisi
stopajı teşviki uygulaması kapsamında bulunan ücretler ile bu mahiyetteki
giderlerdir. Ar-Ge veya tasarım merkezleri alanı dışında geçirilen süreye
isabet eden ve (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen sınırlar dâhilinde gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında
değerlendirilen ücretler de Ar-Ge ve tasarım indirimine konu edilir. (Mülga
cümle:RG-14/2/2017-29979)(1) (...)
2) Tam zaman
eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli sayısının yüzde onunu aşmamak üzere,
Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetlerine katılan ve bu faaliyetlerle
doğrudan ilişkili destek personelinin gelir vergisi stopajı teşviki
uygulaması kapsamında bulunan ücretleri ile bu mahiyetteki giderler de
personel gideri kapsamındadır.
3) Kısmi çalışma
hâlinde, personelin Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetlerine ayırdığı
zamanın toplam çalışma zamanına oranı dikkate alınmak suretiyle bulunan
ücret tutarları, Ar-Ge, yenilik veya tasarım harcaması olarak dikkate
alınır.
ç) Genel giderler:
1) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinin kira, su, enerji, bakım-onarım, haberleşme, (Ek
ibare:RG-14/2/2017-29979)(1) (posta, kargo,
kurye ve benzeri giderler dahil) nakliye giderleri ile bu merkezlerde
kullanılan makine ve teçhizata ilişkin bakım ve onarım giderleri gibi bu
merkezlerde yürütülen faaliyetin devamlılığını sağlamak için yapılan
giderleri kapsar.
2) Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyetlerine ilişkin sigorta giderleri, kitap, dergi ve
benzeri bilimsel yayınlara ait giderler de bu kapsamdadır. (Mülga
cümle:RG-14/2/2017-29979)(1) (...)
3) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerine ilişkin olarak hesaplanan kira veya amortisman, su ve
enerji giderleri hariç olmak üzere çeşitli kıstaslara göre ortak genel
işletme giderleri üzerinden hesaplanacak paylar bu kapsamda
değerlendirilmez.
d) Dışarıdan
sağlanan fayda ve hizmetler: Normal bakım ve onarım giderleri hariç olmak
üzere, Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetleriyle ilgili olarak işletme
dışında yerli veya yabancı diğer kurum ve kuruluşlardan alınan; mesleki
veya teknik destek, test, laboratuvar (Değişik ibare:RG-14/2/2017-29979)(1)
ve analiz hizmetleri, hukuki veya bilimsel
danışmanlık hizmetleri ile bu mahiyetteki diğer hizmet alımları
kapsamında yapılan ödemelerdir. Bu şekilde alınan hizmetlere ilişkin
harcamalar, proje kapsamında gerçekleştirilen toplam harcama tutarının
yüzde ellisini geçemez.
e) Vergi, resim ve
harçlar: Doğrudan Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerine ilişkin olan
ve gelir veya kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak dikkate
alınabilen vergi, resim ve harçları kapsar. Doğrudan Ar-Ge, yenilik veya
tasarım faaliyetlerinin yürütüldüğü taşınmazlar için ödenen vergiler ile
benzeri vergi, resim ve harçlar bu kapsamdadır.
(2) Ar-Ge
merkezlerinde yapılan bir harcamanın Ar-Ge ve tasarım indirimine konu
edilebilmesi için bu harcamanın Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyeti
kapsamında; tasarım merkezlerinde yapılan bir harcamanın indirime konu
edilebilmesi için bu harcamanın münhasıran tasarım faaliyeti kapsamında
yapılmış olması esastır.
(3) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinde, işbirliğini oluşturan kuruluşlarca işbirliği
anlaşmasında belirtilen ortak özel hesaba aktarılan tutarlar, birinci
fıkrada sayılan harcamalar kapsamında olmak şartıyla, harcamanın yapıldığı
dönemde, katkı sağlayan kuruluşların her biri için katkıları oranında,
Ar-Ge, yenilik ve tasarım harcaması olarak kabul edilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
İndirim,
İstisna, Destek ve Teşvik Unsurları
Ar-Ge ve
tasarım indirimi uygulama esasları
MADDE 8 –
(1) Teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge merkezlerinde, kamu kurum ve
kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi
anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve
kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi
kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca desteklenen Ar-Ge
ve yenilik projelerinde, rekabet öncesi işbirliği projelerinde ve
teknogirişim sermaye desteklerinden yararlananlarca gerçekleştirilen Ar-Ge
ve yenilik harcamalarının tamamı ile Kanun kapsamında yukarıda sayılan kurum
ve kuruluşlar tarafından desteklenen tasarım projelerinde ve tasarım
merkezlerinde gerçekleştirilen münhasıran tasarım harcamalarının tamamı
13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu
maddesine göre kurum kazancının ve 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir
Vergisi Kanununun 89 uncu maddesi uyarınca ticari kazancın tespitinde
indirim konusu yapılır.
(2) (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen kriterleri haiz Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde ayrıca o yıl
yapılan Ar-Ge ve yenilik veya tasarım harcamalarının bir önceki yıla göre
artışının yüzde ellisine kadarı yukarıdaki esaslar dâhilinde indirim konusu
yapılabilir. Bu indirimden yararlanacak işletmelerin, (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen kriterler doğrultusunda faaliyet raporu ve ekinde Bakanlıkça
istenen belgeleri ibraz etmeleri esastır.
(3) Kazancın
yetersiz olması nedeniyle ilgili hesap döneminde indirim konusu yapılamayan
tutar, sonraki hesap dönemlerine devredilir. Devredilen tutarlar, takip
eden yıllarda Vergi Usul Kanununa göre her yıl belirlenen yeniden değerleme
oranında artırılarak dikkate alınır.
(4) Hesaplanan
Ar-Ge ve tasarım indirimi, yıllık gelir ya da kurumlar vergisi
beyannameleri ile geçici vergi beyannamelerinin ilgili satırına yazılır.
(5) Kanun
kapsamında Ar-Ge ve tasarım indiriminden yararlananlar, Gelir Vergisi
Kanununun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasının (9) ve (13) numaralı
bentleri ile Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci
fıkrasının (a) ve (ğ) bentleri hükümleri ile (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) 4691 sayılı Kanunun
geçici 2 nci maddesi hükümlerinden ayrıca yararlanamazlar.
(6) Ar-Ge, yenilik
veya tasarım faaliyeti kapsamındaki harcamalar ayrıca, Vergi Usul Kanununa
göre aktifleştirilmek suretiyle amortisman yoluyla itfa edilir.
(7) Projelerin
tamamlanmasına zorunlu nedenlerle imkân kalmaması veya projenin
başarısızlıkla sonuçlanması nedeniyle iktisadi kıymet oluşmaması
hâllerinde, Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyeti kapsamında yapılan ve
önceki yıllarda aktifleştirilmiş olan tutarlar doğrudan gider yazılır.
(8) Tamamlanmamış
Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesinin devredilmesi hâlinde, devri
gerçekleştiren işletmelerce aktifleştirilen tutarlar kazanç tutarının
tespitinde maliyet unsuru olarak dikkate alınır. Ar-Ge, yenilik veya
tasarım projesini devralan işletmelerce devir tarihinden sonra proje
kapsamında yapılan harcamalar Ar-Ge ve tasarım indirimine konu olur.
Projenin devri için ayrıca bir bedel ödenmişse, bu bedel Ar-Ge ve tasarım
indirimine konu edilemez.
(9) Tamamlanmış
bir Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesinin devredilmesi durumunda, Ar-Ge,
yenilik veya tasarım projesini devralan işletme Ar-Ge ve tasarım
indiriminden yararlanamaz.
(10) Ar-Ge,
yenilik ve tasarım harcamalarının, işletmelerin diğer faaliyetlerine
ilişkin harcamalarından ayrılarak, Ar-Ge ve tasarım indiriminin doğru
hesaplanmasına imkân verecek şekilde muhasebeleştirilmesi zorunludur.
Ar-Ge ve
tasarım indiriminin uygulamasında izlenecek yöntem
MADDE 9 –
(1) Ar-Ge ve tasarım indiriminden yararlanacak işletmeler, yıllık gelir
veya kurumlar vergisi beyannamesi ekinde aşağıda belirtilen belgeleri bağlı
bulunulan vergi dairesine verirler:
a) Kanun
kapsamında ilk defa Ar-Ge ve tasarım indiriminden yararlanacak olan Ar-Ge
merkezlerinden "Ar-Ge Merkezi Belgesi", tasarım merkezlerinden
“Tasarım Merkezi Belgesi”, proje esaslı Ar-Ge ve tasarım indiriminden
yararlanacak olanlardan ise teknik kuruluşlarca düzenlenmiş olan
"Ar-Ge ve Yenilik Projesi Değerlendirme Raporu", “Tasarım Projesi
Değerlendirme Raporu” veya "Rekabet Öncesi İşbirliği Projesi
Değerlendirme ve Denetim Komisyonu Kararı" veyahut proje sözleşmesi,
(Ancak, bu belgeleri daha önce vergi dairesine vermiş olup aynı kapsamda
Ar-Ge ve tasarım indirimine devam eden işletmelerden, izleyen vergilendirme
dönemlerinde bu belgelerin yeniden ibrazı istenmez.)
b) Ar-Ge ve
yenilik projeleri, tasarım projeleri ile rekabet öncesi işbirliği
projelerinin, teknogirişim sermayesinden yararlanan işletmeler için desteği
veren merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresince imzalanmış proje
sözleşmesi ve eki iş planının, Ar-Ge merkezleri, tasarım merkezleri ile
teknoloji merkezi işletmelerinde yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım
projelerinin hangi aşamada bulunduğu, bu projelerin veya iş planının
uygulama durumuna ilişkin belgeler,
c) Ar-Ge ve
tasarım indirimine konu olan harcamaların ana gruplar itibarıyla yıllık
tutarları ve ayrıntılı dökümünü gösteren liste,
ç) Ar-Ge
merkezleri, tasarım merkezleri, teknoloji merkezi işletmeleri, Ar-Ge ve
yenilik projeleri, tasarım projeleri ile rekabet öncesi işbirliği projeleri
ve teknogirişim sermaye desteğinden yararlanan işletmelerde çalışanların (Mülga
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) projelerde görev aldığı
süreler, ücretleri, gelir vergisi stopaj teşvikine konu edilen vergi
tutarlarını gösteren liste ile (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
desteklenecek programlardan mezunların sayıları ve nitelikleri ile
bu personele sağlanan desteğe ilişkin bilgi ve belgeler,
d) Dışarıdan
alınan test, laboratuvar, analiz danışmanlık, ekspertiz ve benzeri
hizmetlere ilişkin olarak, hizmet sağlayan kişi/kurum adı, T.C. kimlik
no/vergi kimlik numarası, alınan hizmetin mahiyeti, fatura tarihi ve numarası,
tutarı, stopaj ve KDV tutarına ilişkin liste,
e) Sözleşme
çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım
faaliyetlerine ilişkin Ar-Ge ve tasarım merkezlerince verilecek Ar-Ge ve
tasarım indirimi tutarlarını gösteren liste.
(2) Türkiye’nin
antlaşmalarla taraf olduğu ikili ya da çok taraflı uluslararası Ar-Ge veya
tasarım işbirliği programları fonlarından malî olarak desteklenen Ar-Ge,
yenilik veya tasarım projelerinin TÜBİTAK tarafından onaylanmış olması
gerekir.
(3) Ar-Ge
merkezleri, tasarım merkezleri ve rekabet öncesi işbirliği projelerinde
Ar-Ge ve tasarım indiriminin uygulanabilmesi için birinci ve ikinci
fıkralarda belirtilen belgeleri de içeren yeminli malî müşavir tasdik
raporunun ilgili mevzuatta belirtilen süre içinde bağlı bulunulan vergi
dairesine verilmesi zorunlu olup, Ar-Ge merkezleri, tasarım merkezleri ve
rekabet öncesi işbirliği projeleri için yukarıda sayılan belgelerin
beyannameyle birlikte ayrıca verilmesi istenilmez. Ar-Ge merkezleri,
tasarım merkezleri ve rekabet öncesi işbirliği projeleri haricinde kalan
projeler ve Kanun kapsamında destek ve teşviklerden yararlananlar için
ayrıca yeminli malî müşavir tasdik raporu aranmaz.
(4) Ar-Ge ve
tasarım indirimine ilişkin birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen
belgelere tam tasdik raporu ekinde yer verilmiş olması durumunda, Ar-Ge ve
tasarım indirimine ilişkin olarak ayrıca tasdik raporu düzenlenmesine gerek
bulunmamaktadır.
Kanunun 3/A
maddesinde yer alan Ar-Ge indirimi
MADDE 9/A –
(Ek:RG-14/2/2017-29979)
(1) Gelir ve
kurumlar vergisi mükelleflerinin, işletmeleri bünyesinde
gerçekleştirdikleri münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik
araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının %100'ü, bu kapsamdaki
projelerin Bakanlık tarafından Ar-Ge ve yenilik projesi olarak
değerlendirilmesi şartıyla 5520 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ve 193
sayılı Kanunun 89 uncu maddesi uyarınca kazancın tespitinde indirim konusu
yapılır.
(2) Gelir ve
kurumlar vergisi mükelleflerinin, 9/8/2016 tarihinden itibaren 5746 sayılı
Kanunun 3/A maddesi kapsamında yapılan başvurularına konu yeni teknoloji ve
bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme projeleriyle ilgili indirim
uygulamasında bu maddede yer alan hususlar dikkate alınır. 9/8/2016
tarihinden önce yapılan başvurulara konu projelerle ilgili olarak 193
sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin birinci fıkrasının (9) numaralı bendi ile
5520 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 6728
sayılı Kanunla değiştirilmeden önceki hükümlerine göre Ar-Ge indiriminden
faydalanılır.
(3) Kanunun 3/A
maddesi kapsamında Ar-Ge indiriminden faydalanılmaya başlanacağı döneme ait
geçici vergi beyannamesinin verileceği tarihe kadar, Ar-Ge faaliyetiyle
ilgili olarak Bakanlıkça belirlenecek formata uygun şekilde projeye ilişkin
hazırlanacak başvuru formu, Bakanlığa elektronik veya yazılı olarak
gönderilir. Ancak bu süre içinde başvurusu yapılmayan projeler ile ilgili
olarak çalışmalara başlanıp harcama yapılmakla birlikte projenin herhangi
bir aşamasında başvuruda bulunulması ve projenin uygun bulunması halinde,
başvuru tarihinin içinde bulunduğu geçici vergilendirme döneminin
başlangıcından itibaren yapılan Ar-Ge harcamaları Ar-Ge indiriminden
yararlanabilir, Ar-Ge projesi bittikten sonra yapılan başvurular
değerlendirmeye alınmaz.
(4) Başvurusu
yapılan proje, Bakanlık tarafından genel değerlendirmesi yapıldıktan sonra,
bilimsel olarak incelenerek münhasıran yeni bilgi ve teknoloji arayışına
yönelik olup olmadığının tespit edilmesi için TÜBİTAK’a gönderilir. Proje,
TÜBİTAK tarafından aşağıdaki hususlar çerçevesinde incelenir ve
değerlendirilir:
a) TÜBİTAK
tarafından ihtiyaç duyulması halinde ilave bilgi ve belgeler de istenilmek
suretiyle söz konusu başvuruyu incelemek üzere konusunda uzman en az iki
akademisyen hakem olarak görevlendirilir.
b) Hakemler
tarafından, başvuruya ilişkin incelemeler doğrultusunda değerlendirme
raporları hazırlanır.
c) TÜBİTAK
tarafından, değerlendirme raporları dikkate alınarak, projenin yeni bilgi
ve teknoloji arayışına yönelik olup olmadığına ilişkin sonuç yazısı
hazırlanır.
(5) Projeye
ilişkin sonuç yazısı, ekinde değerlendirme raporları olacak şekilde,
projeye ilişkin başvurunun Bakanlık tarafından TÜBİTAK’a gönderildiği
tarihten itibaren en geç altmış gün içinde Bakanlığa iletilir.
(6) İnceleme ve
değerlendirmeye ilişkin giderler TÜBİTAK tarafından karşılanır.
(7) Sonuç
yazısının bir örneği başvuru sahibine Bakanlık tarafından gönderilir.
Başvuru sahibi, olumlu sonuç yazısının bir örneğini gelir veya kurumlar
vergisi yönünden bağlı bulunduğu vergi dairesine verir.
(8) Projeye
ilişkin bütçe, süre, personel ve benzeri değişiklik talepleri ile ilgili
tüm işlemler Bakanlık onayına tabidir. Bakanlık tarafından gerekli
görülmesi halinde bu konularda TÜBİTAK’ın görüşü alınabilir.
(9) Kanunun 3/A
maddesi çerçevesinde Ar-Ge indiriminin uygulanmasında, bu maddede yer alan
hususlar dikkate alınmak suretiyle 5746 sayılı Kanun ile 8 ve 9 uncu
maddelerde kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji
geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da
kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca
desteklenen Ar-Ge ve yenilik projeleri ile ilgili yer alan hüküm ve
açıklamalar dikkate alınır.
(10) Hibelerin fon
hesabına alınarak vergiye tabi kazancın tespitinde gelir, Ar-Ge indirimi
tutarının tespitinde de Ar-Ge harcaması olarak dikkate alınmamasına ilişkin
olarak 33 üncü maddede yapılan açıklamalar, Kanunun 3/A maddesi uyarınca
Ar-Ge indiriminden yararlananlar açısından da geçerlidir.
(11) Bakanlık
gerekli görmesi halinde bu madde ile ilgili usul ve esas yayımlayabilir.
Gelir vergisi
stopajı teşviki uygulaması
MADDE 10 –
(1) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3) Teknoloji merkezi
işletmelerinde, Ar-Ge merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla
kurulan veya teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında
uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge, yenilik
veya tasarım projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan
vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK
tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik projeleri ile rekabet öncesi
işbirliği projelerinde ve teknogirişim sermaye desteklerinden yararlanan
işletmelerde çalışan Ar-Ge ve destek personeli ile Kanun kapsamında
yukarıda sayılan kurum ve kuruluşlar tarafından desteklenen tasarım
projelerinde ve tasarım merkezlerinde çalışan tasarım ve destek
personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretleri
üzerinden hesaplanan vergiden, 1/1/2022 tarihinden önce 193 sayılı Kanunun
32 nci maddesinde düzenlenen asgari geçim indirimi, 1/1/2022 tarihinden
sonra 193 sayılı Kanunun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (18)
numaralı bendinde düzenlenen asgari ücret istisnasına isabet eden vergi
düşüldükten sonra kalan vergi tutarının; doktoralı olanlar ile
desteklenecek programlardan birinde en az yüksek lisans derecesine sahip
olanlar için yüzde doksan beşi, yüksek lisanslı olanlar ile desteklenecek programlardan
birinde lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksanı ve diğerleri
için yüzde sekseni, verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden
vergiden indirilmek suretiyle terkin edilir.
(2) (Mülga:RG-25/8/2022-31934)(3)
(3) Gelir vergisi
stopajı teşvikinin hesaplanmasında, bu kapsamdaki personelin fiilen Ar-Ge,
yenilik veya tasarım faaliyetlerine ayırdıkları zamanın toplam çalışma
zamanına oranı dikkate alınır. Tam zamanlı olarak çalışanların hak
kazanılmış hafta tatili ve yıllık ücretli izin süreleri ile 17/3/1981
tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunda
belirtilen tatil günlerine isabet eden ücretler de bu teşvik kapsamında
değerlendirilir. Haftalık kırk beş saatin üzerindeki ve ek çalışma
sürelerine ilişkin ücretler bu teşvikten faydalanamaz. Ar-Ge ve yenilik
veya tasarım faaliyetlerinde kısmi zamanlı olarak çalışan personelin hak
kazanılmış hafta tatili ve yıllık ücretli izin süreleri ile 2429 sayılı
Kanunda belirtilen tatil günlerine isabet eden ücretleri gelir vergisi
stopaj teşvikinin uygulamasında dikkate alınmaz.
(4) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinde çalışan Ar-Ge veya tasarım personelinin bu
merkezlerde yürüttüğü projelerle doğrudan ilgili olmak şartıyla, proje
kapsamındaki faaliyetlerin bir kısmının Ar-Ge veya tasarım merkezi dışında
yürütülmesinin zorunlu olduğu durumlarda, Ar-Ge veya tasarım merkezi
yönetiminin onayının alınması ve Bakanlığın bilgilendirilmesi kaydıyla,
merkez dışındaki bu faaliyetlere ilişkin ücretlerin yüzde yüzünü aşmamak
şartıyla (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen kısmı ile Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde (Mülga
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) çalışan Ar-Ge veya
tasarım personelinin yüksek lisans yapanlar için bir buçuk yılı, doktora
yapanlar için iki yılı geçmemek üzere (Ek ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Ar-Ge veya tasarım merkezi yönetimi tarafından Bakanlığa bildirilmesi
ve (Mülga ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) şartıyla
merkez dışında geçirdiği sürelere ilişkin ücretlerin yüzde yüzünü aşmamak
şartıyla (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen kısmı gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında değerlendirilir.
a) (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca tespit
edilecek faaliyetler kapsamında Ar-Ge veya tasarım merkezi dışında
geçirilecek sürelerin proje kapsamında ve zorunlu olduğunun tevsiki ve
sorumluluğu, Ar-Ge veya tasarım merkezi yönetimine aittir. Bu kapsamda
teşvikten yararlanmış olan Ar-Ge veya tasarım personeline ilişkin liste
projeler itibarıyla Bakanlığa sunulan yıllık faaliyet raporlarında
bildirilir.
b) Lisansüstü
eğitimde geçirilecek süre, üniversiteden onaylı ders programı dikkate
alınarak ilgili Ar-Ge veya tasarım merkezinin onayı ile hesaplanır. Bu
hesaplamalarda lisansüstü eğitimde alınan dersler kapsamında yapılacak
araştırmalar da değerlendirilir. Yüksek lisans yapanlar için bir buçuk
yıllık, doktora yapanlar için iki yıllık sürelerin uygulamasında kayıt
dondurma kapsamında geçen süreler dikkate alınmaz.
c) Bu madde
kapsamında Ar-Ge veya tasarım merkezleri alanı dışında gerçekleştirilen
faaliyetler ile lisansüstü eğitim kapsamında dışarıda geçirilen süreler, bu
Yönetmelik kapsamında sağlanan indirim, destek ve teşvik unsurlarından da
yararlandırılır. (Ek cümleler:RG-25/8/2022-31934)(3) Ayrıca,
Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde doktora mezunu personelin üniversitelerde
Ar-Ge ve yenilik alanında ders vermesi ve bu dersin içeriğinin Ar-Ge,
yenilik, teknoloji, inovasyon, girişimcilik gibi hususlarla ilgili
olduğunun üniversiteler tarafından tevsik edilmesi ve ilgili Ar-Ge veya
tasarım merkezi yönetimi tarafından onaylanarak Bakanlığa bildirilmesi veya
Ar-Ge ve tasarım personelinin, 4691 sayılı Kanun kapsamında kurulan
teknoloji geliştirme bölgelerinde bulunan girişimcilere mentorluk yapması
ve bu mentorluk faaliyetinin, teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketi
tarafından tevsik edilmesi ve ilgili Ar-Ge veya tasarım merkezi yönetimi
tarafından onaylanarak Bakanlığa bildirilmesi durumunda, mentorluk
faaliyeti ve ders saatine karşılık gelen sürelerin toplamda haftalık 8
saati aşmamak şartıyla, bu çalışmaları gelir vergisi stopajı teşviki
kapsamında değerlendirilir. Buna ilave olarak gelir vergisi stopajı teşviki
kapsamında Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde çalışan personelin toplam
sayısının veya teşvike konu edilen toplam çalışma sürelerinin yüzde
yirmisini aşmamak kaydıyla bu fıkrada belirtilen durumlar haricinde bu
merkezler dışında geçirilen süreler de ilgili Ar-Ge veya tasarım merkezi
yönetimi tarafından Bakanlığa bildirilmesi durumunda gelir vergisi stopajı
teşviki kapsamında değerlendirilir. Cumhurbaşkanı, yüzde yirmi olarak
belirlenen bu oranı belirleyeceği bölgesel ve/veya sektörel alanlarda yüzde
yetmiş beşe kadar artırmaya veya tekrar kanuni oranına kadar indirmeye
yetkilidir.
ç) (Mülga:RG-14/2/2017-29979)
(5) Gelir vergisi
stopajı teşvikinden yararlanacak olan destek personelinin tam zaman
eşdeğeri sayısı, toplam tam zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli
sayısının yüzde onunu aşamaz. Küsuratlı sayılar tama iblağ edilir. Destek
personelinin toplam tam zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli
sayısının yüzde onunu aşması hâlinde, brüt ücreti en az olan destek
personelinin ücretinden başlamak üzere teşvik uygulanır. Brüt ücretlerin
aynı olması hâlinde, ücretine gelir vergisi teşviki uygulanacak destek
personeli işverence belirlenir. Ar-Ge merkezi veya tasarım merkezi
yöneticisi, görev tanımı ve niteliğine göre Ar-Ge personeli, tasarım
personeli veya destek personeli olarak dikkate alınır.
(6) Birinci fıkra
kapsamında belirtilen projelerde görev alan veya işletmelerde çalışan kamu
personeli belirtilen teşvikten yararlanamaz.
(7) Muhtasar
beyanname üzerinde terkin edilecek tutara ilişkin hesaplamanın, Ar-Ge veya
tasarım personeli ile destek personelinin her biri için ayrı ayrı yapılması
gerekmektedir. Bu hesaplamaya ilişkin bilgiler, (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934) Hazine ve Maliye Bakanlığınca
belirlenen bildirim tablosunda gösterilir ve muhtasar beyanname ekinde
ilgili vergi dairesine verilir.
Sigorta primi
desteği uygulaması
MADDE 11 – (1)
Kamu personeli hariç olmak üzere, teknoloji merkezi işletmelerinde, Ar-Ge
merkezlerinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji
geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da
kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca
desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge ve yenilik
projelerinde, rekabet öncesi işbirliği projelerinde ve teknogirişim sermaye
desteklerinden yararlanan işletmelerde çalışan Ar-Ge personeli ile destek
personelinin; Kanun kapsamında yukarıda sayılan kurum ve kuruluşlar
tarafından desteklenen tasarım projelerinde ve tasarım merkezlerinde
çalışan tasarım ve destek personelinin, Kanun kapsamındaki faaliyetleri
karşılığında elde ettikleri ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi
işveren hissesinin yarısı; 4691 sayılı Kanununun geçici ikinci maddesi
uyarınca ücreti gelir vergisinden istisna tutulmuş personelin gelir vergisi
istisnasının uygulandığı sürece gelir vergisinden istisna tutulan ücretleri
üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı, (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine ve Maliye Bakanlığı
bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
(2) Sigorta primi
işveren hissesi desteğinden yararlanacak olan destek personelinin tam zaman
eşdeğer sayısı toplam tam zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli
sayısının yüzde onunu aşamaz. Küsuratlı sayılar tama iblağ edilir. Destek
personelinin toplam tam zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli
sayısının yüzde onunu aşması hâlinde, brüt ücreti en az olan destek
personelinin ücretinden başlamak üzere sigorta primi işveren hissesi
teşviki uygulanır. Brüt ücretlerin aynı olması hâlinde, sigorta primi
işveren hissesi teşviki uygulanacak destek personeli işverence belirlenir.
(3) Sigorta primi
işveren hissesi desteğinden yararlanılabilmesi için teknoloji merkezi
işletmelerinin TEKMER müdürlüğünden, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla
kurulan veya teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında
uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge
projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflar
tarafından desteklenen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projelerinde desteği
veren kamu kurum/kuruluşu veya yukarıda belirtilen vakıflardan,
uluslararası fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge
ve yenilik veya tasarım projeleri için TÜBİTAK’tan alınan destek karar
yazısı veya proje sözleşmesi, Ar-Ge merkezleri, tasarım merkezleri ile
rekabet öncesi işbirliği projeleri için Bakanlıktan, teknogirişim sermaye
desteği alan işletmeler için merkezî yönetim kapsamındaki kamu
idarelerinden alınan destek karar yazısı veya proje sözleşmesi, Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında ücreti gelir vergisinden istisna
tutulan personel çalıştıran işverenlerin, sigortalının bölgede fiilen
çalışıp çalışmadığını denetlemekle yükümlü yönetici şirketten alacakları
belgeyle işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne veya
Sosyal Güvenlik Merkezine yazılı olarak müracaat etmeleri şarttır.
(4) Sigorta primi
işveren hissesi desteğinden, Kanunda aranılan şartların taşındığına ve bu
Yönetmeliğin ilgili maddeleri gereğince destekten yararlanmaya hak
kazanıldığına ilişkin ilgili kurum, kuruluş veya denetimle görevli şirket
tarafından düzenlenen belgenin alındığı tarihi takip eden ay başından
itibaren yararlanılır.
(5) İşverenlerin,
sigorta primi işveren hissesi desteğinden yararlanabilmeleri için kapsama
giren sigortalıların çalışmalarına ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerini
yasal süresi içinde (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Sosyal Güvenlik Kurumuna vermeleri zorunludur. Söz konusu belgenin
yasal süresi dışında verilmesi hâlinde, Kanunda belirtilen sigorta primi
işveren hissesi desteğinden yararlanılamaz.
(6) Kapsama giren
sigortalılara ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerinin yasal süresi içinde
verilmesi hâlinde, tahakkuk eden sigorta primi işveren hissesinin yarısı
ile sigortalı hissesinin işverenlerce ödenip ödenmediğine bakılmaksızın,
sigorta primi işveren hissesinin diğer yarısı (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine ve Maliye Bakanlığı
bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
(7) Sigorta primi
işveren hissesi desteği uygulamasında, bu kapsamdaki personelin Ar-Ge,
yenilik veya tasarım faaliyetlerine ayırdıkları zamanın, toplam çalışma
zamanına oranı dikkate alınır.
(8) Kapsama giren
personelin Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetleriyle ilgili
çalışmalarının (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
işyerinin haftalık çalışma saatinin tamamını doldurması hâlinde
çalışılan haftaya ilişkin hafta tatili, sigorta primi işveren hissesi
desteği uygulamasında dikkate alınır. Kapsama giren personelin ay içindeki
çalışmalarının tamamının Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetleriyle ilgili
olması hâlinde yıllık ücretli izin süreleri ile 2429 sayılı Kanunda
belirtilen tatil günlerine isabet eden ücretler de bu destek kapsamında
değerlendirilir.
(9) Sigorta primi
işveren hissesi desteğinden yararlanan işyerlerinin, Kanunun 4 üncü maddesi
gereğince yapılacak denetimler sonucunda ya da TEKMER müdürlüğünden,
yönetici şirketlerden veya resmî kurum ve kuruluşlardan veya Kanunda
belirtilen vakıflardan alınacak belgelerden sigorta primi işveren hissesi
desteğinden yararlanabilmek için gerekli şartları taşımadıklarının anlaşılması
hâlinde, daha önce (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine
ve Maliye Bakanlığınca karşılanmış olan sigorta primi işveren hissesi
tutarları, sosyal güvenlik mevzuatının ilgili hükümleri gereğince
hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammıyla birlikte işverenlerden
tahsil edilir.
(10) Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Kanununun geçici 2 nci maddesi uyarınca ücreti gelir
vergisinden istisna tutulmuş personelin ücretleri üzerinden hesaplanan
sigorta primi işveren hissesi desteği uygulamasında, Yönetmeliğin bu
maddesi dışındaki diğer şartlar aranmaz. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde
çalışan ve ücreti gelir vergisinden istisna olan personelin Kanun
kapsamında bölge dışında gerçekleştirilen faaliyetler ile lisansüstü eğitim
kapsamında dışarıda geçirilen sürelere ilişkin (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Cumhurbaşkanınca
belirlenen oran karşılığı ücretleri de bu madde kapsamında değerlendirilir.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki yönetici şirketler bu
destekten yararlanan işverenlerin ilgili mevzuata göre gerekli şartları
taşıyıp taşımadığını denetlemek, şartların taşınmadığının tespiti hâlinde
durumu işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne veya Sosyal
Güvenlik Merkezine on iş günü içinde bildirmekle yükümlüdür.
(11) Birinci fıkra
kapsamına giren işverenlerin Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetleriyle
ilgili birden fazla işyerinin olması durumunda, kapsama giren her bir
işyeri için ayrı başvuru yapılır ve her bir işyeri ayrı ayrı
değerlendirilir. İşyerlerinin, aynı organizasyon yapısı içinde ayrı bir
birim şeklinde örgütlenmiş birden fazla Ar-Ge veya tasarım merkezinin
bulunması durumunda, her bir Ar-Ge veya tasarım merkezi için yeni işyeri
dosyası tescil edilmek suretiyle ayrı başvuru yapılır.
(12) Tamamlanmamış
bir Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesinin devredilmesi durumunda, Ar-Ge,
yenilik veya tasarım projesini devralan işletme, gerekli şartları taşıması
hâlinde sigorta primi işveren hissesi desteğinden yararlanır. Buna karşın,
tamamlanmış bir Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesinin devredilmesi
durumunda, Ar-Ge, yenilik veya tasarım projesini devralan işletme, sigorta
primi işveren hissesi desteğinden yararlanamaz.
(13) Hizmetleri ve
ücretleri daha önce Kanuna göre bildirilmiş olan sigortalılara,
işverenlerince, toplu iş sözleşmelerine istinaden ücret farkı ödenmesine
karar verilmesi ve Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetleriyle ilgili
çalışmalara ait ücret farklarına ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve
hizmet belgelerinin toplu iş sözleşmesinin imzalandığı ayı takip eden ayın
sonuna kadar Kuruma verilmesi hâlinde, sigorta primi işveren hissesi
desteğinden yararlanılabilir.
(14) Birinci fıkra
kapsamında belirtilen projelerde görev alan veya işletmelerde çalışan kamu
personeli, sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar, 5/6/1986 tarihli
ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununda belirtilen aday çırak, çırak ve
işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile staja tabi tutulan
öğrenciler ve yurtdışında çalışanlar için, sigorta primi işveren hissesi
desteğinden yararlanılamaz.
(15) Kanun
kapsamına giren sigortalılara ücret dışında yapılan ödemeler, Kanun
kapsamında düzenlenen aylık prim ve hizmet belgesinde yer alan prime esas
kazanca dâhil edilmez. Bu ödemeler, destek kapsamına girmeyen aylık prim ve
hizmet belgesiyle Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilir.
(16) Kanun
kapsamında düzenlenen aylık prim ve hizmet belgelerinden dolayı tahakkuk
eden işsizlik sigortası primleri hakkında sigorta primi işveren hissesi
desteği uygulanmaz.
(17) Yukarıdaki
hükümler çerçevesinde doğan sigorta prim desteği tutarları, takvim yılının
üçer aylık dönemleri itibarıyla Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine ve
Maliye Bakanlığına bildirilir.
Damga vergisi
istisnası uygulaması
MADDE 12 –
(1) Kanun kapsamındaki her türlü Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım
faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kâğıtlar damga vergisinden
müstesnadır.
(2) Damga vergisi
istisnasının uygulanabilmesi için; Ar-Ge merkezleri, tasarım merkezleri,
rekabet öncesi işbirliği ile Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projeleri için
başvuru yapılan ve desteği veren kamu kurumundan veya Kanunda belirtilen
vakıflardan, teknoloji merkezi işletmeleri için TEKMER müdürlüğünden,
uluslararası fonlarca desteklenen ya da TÜBİTAK tarafından yürütülen Ar-Ge
ve yenilik veya tasarım projeleri için TÜBİTAK’tan alınan veya bunlar
tarafından onaylanan; kâğıda konu işlemin Kanun kapsamında Ar-Ge ve yenilik
veya tasarım faaliyetleri ile ilgili olduğunu gösteren proje öneri
bilgileri formu veya destek karar yazısı ya da proje sözleşmesi veya bu
mahiyetteki belgenin işlem esnasında noter, resmî daireler, diğer kamu
kurum ve kuruluşları gibi işlem yapan kurum ve kuruluşlara ibraz edilmesi
yeterli olup, işlem yapan kurum veya kuruluşlarca başka belge aranmaz.
(3) İşlem
esnasında, söz konusu belgelerin herhangi bir sebeple ibraz edilememesi
durumunda, kâğıtlara ilişkin damga vergisi ilgililerce ödenir.
(4) Kanun
kapsamında Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerinde istihdam edilen
personele münhasıran bu görevleri ile ilgili olarak yapılan ücret ödemeleri
nedeniyle düzenlenen kâğıtlar ile Kanun kapsamına giren sigortalılar için
düzenlenecek aylık prim ve hizmet belgeleri için damga vergisi alınmaz.
(5) Destek ve
teşvik unsurlarının amacı dışında kullanılması, şartların ihlali veya
projelere yönelik değerlendirme raporlarının olumsuz olmasının tespit
edilmesi hâlinde, istisna uygulamasına konu olan damga vergisi 34 üncü
madde kapsamında işletmelerden tahsil edilir. İşlem esnasında istisna
uygulanırken, söz konusu belgelerin ibraz edilmiş olması bu uygulamayı
etkilemez.
(6) Kanun
kapsamında damga vergisi istisnası uygulamak suretiyle işlem yapan kurum ve
kuruluşlar, istisna sebebiyle ilgililerine ödettirilmeyen veya ödeme
sırasında tevkif edilmeyen damga vergisine ilişkin olarak içeriği (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenen bildirimi, işlemin yapıldığı tarihi izleyen bir
ay içinde ilgililerin gelir ve kurumlar vergisi bakımından bağlı bulunduğu
vergi dairesine bildirmeye mecburdurlar.
(7) Ar-Ge ve
yenilik faaliyetleriyle, tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen
ve istisnaya konu olan kâğıtlar ile istisnanın uygulanmasına dayanak teşkil
eden belgeler, kâğıtların düzenlendiği tarihi takip eden yılın başından
itibaren beş yıl muhafaza edilir ve gerektiğinde ilgili kişi ve kurumlara
ibraz edilir.
Gümrük vergisi
istisnası
MADDE 13 – (1)
Kanun kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri ile ilgili
araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisi ve her
türlü fondan, bu kapsamda düzenlenen kâğıtlar ve yapılan işlemler damga
vergisi ve harçtan istisnadır.
(2) Ar-Ge Merkezi
veya Tasarım Merkezi Belgesine sahip işletmeler ile destek kapsamına
alınmış olan rekabet öncesi işbirliği projeleri kapsamında ithal edilen
eşya; Ar-Ge, yenilik veya tasarım ile ilgili faaliyetlerde kullanılmak
üzere Bakanlığın uygun göreceği eşyalardan oluşur.
(3) Bu istisnadan
yararlanacak ikinci fıkra kapsamındaki işletmeler, başvurularını (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Ticaret Bakanlığı Tek
Pencere Sistemi E-Başvuru Uygulaması üzerinden Genel Müdürlüğe gönderir.
(4) Genel Müdürlük
başvuruyu değerlendirir, uygun bulması halinde söz konusu başvuruyu aynı iş
günü içinde onaylayarak gümrük işlemlerinde kullanılmak üzere Tek Pencere
Sistemi üzerinden (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Ticaret
Bakanlığına bildirir. Genel Müdürlük gerekli görmesi halinde başvuru
hakkında görüş almak üzere konusunda uzman en az bir izleyici
görevlendirebilir.
(5) İkinci fıkrada
belirtilmeyen ancak Kanun kapsamındaki Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri
sahibi işletmeler, desteği veren kurum veya kuruluşa ya da Kanunda
belirtilen vakıflara, uluslararası fonlar tarafından desteklenen Ar-Ge,
yenilik ve tasarım projeleri için ise TÜBİTAK’a başvuru yapar. İşletmeler,
başvuru yaptıkları kurum veya kuruluşun belirleyeceği uygulama süreçlerine
göre bu istisnadan yararlandırılır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Siparişe
Dayalı Ar-Ge, Yenilik ve Tasarım Faaliyetleri, Desteklenecek Programlara
Yönelik Destekler, Tasarım Desteği, Destek ve Teşvikin Kapsamı ve
Öğretim
Elemanlarının Görevlendirilmeleri(2)
Siparişe dayalı
Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetleri
MADDE 14 –
(1) Kanun kapsamında Ar-Ge merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe
dayalı olarak yürüttükleri Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım
merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürüttükleri
tasarım faaliyetleri Kanunda belirtilen indirim, istisna, destek ve teşvik
unsurlarından yararlanabilir.
(2) Ar-Ge veya tasarım
merkezleri tarafından siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge veya tasarım
faaliyetlerine ilişkin olarak yapılan harcamaların sadece yüzde ellisi bu
merkezler tarafından, bu harcamaların kalan yüzde ellisi ise siparişi veren
gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri tarafından, Ar-Ge ve tasarım
indirimi olarak dikkate alınabilir.
(3) Bu uygulama,
1/3/2016 tarihinden sonra verilen siparişler dolayısıyla ortaya çıkacak
Ar-Ge ve tasarım indirimleri için geçerlidir.
(4) Sipariş
verenin gelir ve kurumlar vergisi mükellefiyetinin olmaması halinde Ar-Ge
veya tasarım harcamasının tamamı Ar-Ge veya tasarım merkezi tarafından
indirilebilir. Bu kapsamda, Türkiye’de verilen gelir veya kurumlar vergisi
beyannamesi üzerinde Ar-Ge ve tasarım indirim hakkına sahip olmayan
kişilerce verilen sipariş üzerine yapılan projelerde, indirim hakkının
tamamı Ar-Ge veya tasarım merkezi tarafından kullanılır. Sipariş verenler,
Ar-Ge ve tasarım indirimi ile sipariş verilmesine ilişkin kâğıtlara ait
damga vergisi istisnası dışında kalan bu Kanun kapsamındaki diğer teşvik ve
destek unsurlarından yararlanamaz.
(5) Her bir geçici
vergilendirme ve hesap dönemi itibarıyla yararlanılabilecek toplam Ar-Ge ve
tasarım indirimi tutarının yarısı, Ar-Ge merkezi veya tasarım merkezi
tarafından beyanname verme sürelerinin başlangıcından önce siparişi verene
yazılı olarak bildirilir.
Desteklenecek programlara yönelik destekler
(Değişik başlık:RG-25/8/2022-31934)(3)
MADDE 15 –
(1) (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Desteklenecek
programlardan en az lisans derecesine sahip Ar-Ge personeli istihdam
eden Ar-Ge merkezlerine, bu personelin her birine ödedikleri aylık ücretin
o yıl için uygulanan asgari ücretin aylık brüt tutarı kadarlık kısmı, kamu
personeli hariç olmak üzere iki yıl süreyle, Bakanlık bütçesine konulacak
ödenekten karşılanır.
(2) Bu kapsamda
her bir Ar-Ge merkezinde destekten yararlanacak personel sayısı, ilgili
ayda Ar-Ge merkezinde istihdam edilen toplam personel sayısının yüzde onunu
geçemez. Bu sayının küsuratlı çıkması halinde tama iblağ edilir.
(3) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
Bu destekten yararlanılabilmesi için istihdam edilecek yükseköğretim
kurumlarının matematik, fizik, kimya ve biyoloji lisans programlarından
mezun personelin 1/3/2016 (dahil), Yükseköğretim Kurulundan alınan görüş
üzerine Bakanlıkça belirlenecek diğer programlardan mezun personelin ise
3/2/2021 (dahil) tarihinden sonra işe alınması ve ilgili işletmede ilk kez
istihdam edilmesi esastır.
(4) İşletme, bu
destek kapsamında istihdam ettiği personelin işe alınması ve işten
ayrılması durumları ile ilgili hususları Bakanlığa yazılı veya elektronik
ortamda bildirmekle yükümlüdür.
(5) Bu desteğe
ilişkin yapılacak ödemeler, destek kapsamındaki personele ilişkin sigorta
prim gün sayısı dikkate alınarak Bakanlıkça aylık dönemler halinde
gerçekleştirilir.
(6) Bu madde
kapsamında ödemelerin yapılabilmesi için, yukarıdaki şartların sağlandığını
ve işletme tarafından ilgili personele dönem ücretlerinin ödendiğini
gösteren raporun Bakanlığa sunulması gerekir. Bakanlıkça uygun görülen
tutar, raporun teslim edildiği tarihi takip eden ayın sonuna kadar
işletmenin bildirdiği banka hesabına ödenir.
(7) Bu desteğe
ilişkin tanzim edilecek raporda bulunması gereken asgari bilgiler ile diğer
hususlar, Bakanlıkça belirlenir.
(8) Bakanlık
tarafından ödenen destek tutarı, işletme açısından 33 üncü maddede
belirtilen özel fon uygulamasına tabi tutulur.
Tasarım (Mülga
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) desteği
MADDE 16 –
(1) Türk Tasarım Danışma Konseyinin önerileri doğrultusunda Bakanlık tarafından
belirlenen kriterleri haiz tasarım yarışmalarında sergilenen tasarımların (Mülga
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) giderleri, Bakanlık bütçesine
konulacak ödenek imkânları çerçevesinde geri ödemesiz olarak
desteklenebilir.
(2) Bu maddenin
uygulanmasına ilişkin hususlar Bakanlıkça hazırlanan Tasarım (Mülga
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Desteği Uygulama
Usul ve Esaslarında belirtilir.
Destek ve
teşvikin kapsamı
MADDE 17 –
(1) Kanun kapsamındaki indirim, istisna, destek ve teşviklerden
yararlananlar; Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesinin birinci
fıkrasının (9) ve (13) numaralı bentleri, Kurumlar Vergisi Kanununun 10
uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (ğ) bentleri hükümleri ile
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun geçici 2 nci maddesi hükümlerinden
ayrıca yararlanamazlar.
Öğretim
elemanlarının görevlendirilmeleri
MADDE 18 –
(1) Öğretim elemanlarından Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde
gerçekleştirilen faaliyetlerde araştırmacı, tasarımcı ya da idari personel
olarak hizmetine ihtiyaç duyulanlar, üniversite yönetim kurullarının
izniyle tam zamanlı veya yarı zamanlı olarak görevlendirilebilirler.
(2) Tam zamanlı
görevlendirme için herhangi bir üniversitede altı yıllık tam zamanlı olarak
çalışmak gerekmekte olup, görevlendirme süresi her altı yıl sonrasında bir
yıldır.
(3) Yarı zamanlı
görev alan öğretim elemanlarının bu hizmetleri karşılığı elde edecekleri
gelirler, üniversite döner sermaye kapsamı dışında tutulur.
(4) Tam zamanlı
olarak görevlendirilecek personele kurumlarınca aylıksız izin verilir ve
kadroları ile ilişkileri devam eder. Bu şekilde aylıksız izne
ayrılanlardan, önceki görevleri sebebiyle 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı
Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasının (c) bendi veya geçici 4 üncü maddesi kapsamında
sigortalı veyahut iştirakçi sayılanların aylıksız izne ayrıldığı tarihi
takip eden on beş gün içerisinde talepte bulunmaları halinde; aylıksız
izinli sayıldıkları ve buralarda çalıştırıldıkları sürece aynı kapsamdaki
sigortalılık veya iştirakçilik ilişkisi devam eder. Bu şekilde aylıksız
izne ayrılanlardan;
a) 5510 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı
sayılanlar için önceki kadroları için tespit edilen sigorta primine esas
kazanç unsurları esas alınmak suretiyle ilgili aya ilişkin olarak
hesaplanacak sigorta primi çalışan hissesi ile genel sağlık sigortası primi
çalışan hissesi tutarı kendilerince, sigorta primi işveren hissesi ile
genel sağlık sigortası primi işveren hisseleri görev yaptıkları işverenleri
tarafından,
b) 5510 sayılı
Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamında iştirakçi sayılanlar için önceki
kadroları için tespit edilen emekli keseneğine esas aylık unsurları esas
alınmak suretiyle ilgili aya ilişkin olarak hesaplanacak kişi keseneği
kendilerince, kurum karşılıkları ile genel sağlık sigortası primlerinin
tamamı görev yaptıkları işverenleri tarafından,
ödenir.
(5) Prim ödeme
yükümlülüğü görevlendirildikleri işverene aittir. İlgililerin bu şekilde
aylıksız izinde geçirdikleri süreler önceki kadro unvanları esas alınmak
suretiyle emekli keseneğine esas aylık unsurlarının veya sigorta primine
esas kazanç unsurlarının tespitinde dikkate alınır.
(6) Bunlara
aylıksız izin dönemindeki söz konusu çalışma süreleri için görev yaptıkları
işveren tarafından kıdem tazminatı ödenmez ve bu süreler emekli
ikramiyesinin hesabında dikkate alınır. 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı
Yükseköğretim Kanununun 36 ncı maddesinin bu maddede yer alan düzenlemelere
aykırı hükümleri uygulanmaz.
BEŞİNCİ
BÖLÜM
Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu, Ar-Ge Merkezleri ve Tasarım
Merkezlerine
İlişkin Hususlar
Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu
MADDE 19 –
(1) Ar-Ge merkezi, tasarım merkezi ve rekabet öncesi işbirliği projelerinin
değerlendirme ve denetimi, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu tarafından
yapılır.
(2) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu aşağıda belirtilen beş üyeden oluşur.
a) (Değişik
ibare:RG-2/12/2020-31322) Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından
belirlenecek bir üye,
b) (Değişik:RG-2/12/2020-31322)
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından belirlenecek bir üye,
c) Bakanlıkça
alanlarında uzmanlığı bulunan öğretim üyeleri arasından, başvurusu
değerlendirilecek veya denetimi yapılacak merkezin ya da rekabet öncesi
işbirliği projesinin ilgili olduğu konuya göre Bakanlık tarafından
seçilecek iki üye,
ç) Türkiye Odalar
ve Borsalar Birliği (TOBB) meclis veya sektör temsilcileri, Türkiye
İhracatçılar Meclisi (TİM) meclis veya sektör temsilcileri, Organize Sanayi
Bölgeleri, Endüstri Bölgeleri, Teknoloji Geliştirme Bölgeleri ile kanunla
kurulan vakıflar veya meslek odalarının yönetici veya temsilcileri
arasından başvurusu değerlendirilecek veya denetimi yapılacak merkezin ya
da rekabet öncesi işbirliği projesinin ilgili olduğu konuya göre Bakanlıkça
görevlendirilecek bir üye.
(3) Bakanlıkça,
Ar-Ge merkezi, tasarım merkezi veya rekabet öncesi işbirliği projesi ile
ilgili başvuru, izleme ya da denetim faaliyetleri için alanında uzmanlığı
olan en az iki kişi izleyici olarak görevlendirilir. Başvuruların
incelenmesi amacıyla görevlendirilen izleyiciler başvurunun kabul edildiği
yılı takip eden yılın sonuna kadar, aynı merkezin faaliyetlerinin ya da
projenin izlenmesi ve denetlenmesinde görevlendirilemezler.
(4) Rekabet öncesi
işbirliği projesi başvuruları ile Ar-Ge merkezi ve tasarım merkezi
başvurularının incelenmesi ya da faaliyetlerinin izlenmesi ile
görevlendirilen izleyiciler, yerinde fiili inceleme ve denetlemeler yaparak
hazırladıkları raporu Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna sunarlar.
(5) Ar-Ge
Merkezleri ve Tasarım Merkezlerinde yürütülen her bir Ar-Ge, yenilik veya
tasarım projesi, Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna sunulmak üzere
görevlendirilen izleyiciler tarafından yerinde incelenerek raporlanır.
(6) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu, Ar-Ge merkezi veya tasarım merkezine ilişkin kararını
bu merkezlerde yürütülen faaliyetlerin tamamını; rekabet öncesi işbirliği
projesine ilişkin kararını ise proje kapsamındaki faaliyetleri dikkate
alarak verir.
(7) (Değişik:RG-2/12/2020-31322)
Değerlendirme ve Denetim Komisyonu, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
tarafından belirlenen üye başkanlığında toplanır.
(8) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu en az dört üyenin katılımıyla toplanır ve üç üyenin
aynı yöndeki oyuyla karar alır.
Ar-Ge
merkezleri ve tasarım merkezleri
MADDE 20 –
(1) Kanunda öngörülen destek ve teşviklerden yararlanmak üzere Ar-Ge
Merkezi Belgesi veya Tasarım Merkezi Belgesi almak için yapılan
başvurularda aşağıda belirtilen asgari şartlar aranır.
a) Ar-Ge
merkezlerinde en az elli ya da (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen sayıda tam zaman eşdeğer
Ar-Ge personeli istihdam edilmesi,
b) Tasarım
merkezlerinde ise en az on ya da (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen sayıda tam zaman eşdeğer tasarım
personeli istihdam edilmesi,
c) Ar-Ge
merkezleri ve tasarım merkezlerinin Kanun kapsamındaki Ar-Ge veya tasarım
faaliyetlerinin yurt içinde gerçekleştirilmesi,
ç) Başvuru yapan
işletmenin; yeterli Ar-Ge veya tasarım yönetimi ile teknolojik varlıkları,
insan kaynakları, fikrî haklar, proje ve bilgi kaynakları yönetim yeteneği
ve kapasitesinin bulunması,
d) Ar-Ge merkezi
ve tasarım merkezlerinde çalışan personelin, bu merkezlerde çalıştığının
fiziki kontrolünü yapacak mekanizmaların bulunması,
e) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinin konusu, süresi, bütçesi ve personel ihtiyacı
tanımlanmış program ve projelerinin bulunması,
f) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinin ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş ve tek bir
yerleşke veya fiziki mekân içinde yer alması,
g) Ar-Ge veya
tasarım merkezlerinin Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde kurulması halinde,
bu merkezlerde yürütülen faaliyetlere ilişkin olarak sadece Kanunda yer
alan destek ve teşvik hükümleri uygulanır.
(2) İşletmelerin,
organizasyon yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş birden fazla
Ar-Ge veya tasarım merkezinin bulunması durumunda, her Ar-Ge veya tasarım
merkezi için ayrı başvuru yapılır.
(3) Münhasıran
Ar-Ge veya tasarım faaliyetinde bulunmak üzere Ar-Ge merkezi veya tasarım
merkezi kuracak işletmeler için Türkiye’de ayrıca üretim ya da ticaretle
iştigal eden bir işyerinin olması şartı aranmaz.
(4) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
Ar-Ge merkezleri veya tasarım merkezlerinde, 28/7/2016 tarihli ve 6735
sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde,
yabancı uyruklu Ar-Ge veya tasarım personeli çalıştırılabilir. Bu fıkra
kapsamında çalışacak yabancıların çalışma izni başvuruları, bu kişileri
çalıştıracak işletmelerce Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yapılır ve
Bakanlığın uygun görüşü doğrultusunda karara bağlanır.
Ar-Ge merkezi
ve tasarım merkezlerinin başvuru, izleme ve denetimi
MADDE 21 –
(1) Destek ve teşviklerden yararlanmak isteyen işletmeler, başvurularını
yazılı veya elektronik ortamda Bakanlığa yapar.
(2) Bakanlık,
başvuru formu ve ekinde aranılacak belgeler, bunların şekil ve içeriği ile
başvuruda izlenecek yöntemler ve diğer hususlarla ilgili olarak düzenleme
yapmaya yetkilidir.
(3) Bakanlık
başvuru dosyasını herhangi bir eksikliğin olup olmadığı bakımından beş iş
günü içinde inceler. Başvuru dosyasında eksiklik tespit edilmesi halinde bu
eksiklikler işletmeye bildirilir ve bildirim tarihinden itibaren en geç on
beş iş günü içinde işletme tarafından bu eksikliklerin tamamlanması istenir.
Süresi içerisinde eksikliği giderilmeyen Ar-Ge veya tasarım merkezi
başvurusu Bakanlıkça reddedilir.
(4) Bakanlık
incelemesi sonucunda herhangi bir eksiklik tespit edilmeyen veya yapılan
bildirim sonucu işletme tarafından eksiklikleri giderilen başvuru dosyası,
Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna sunulur.
(5) Başvuru,
Değerlendirme ve Denetim Komisyonu tarafından; en geç otuz iş günü içinde
değerlendirilip karara bağlanır. Kararın olumlu olması hâlinde düzenlenen
karar tutanağı, Bakanlık tarafından Gelir İdaresi Başkanlığı, Sosyal
Güvenlik Kurumu Başkanlığı ve başvuru sahibi işletmeye beş iş günü içinde
bildirilir. Kararın olumsuz olması hâlinde ise sonuç, işletmeye yazılı
olarak bildirilir.
(6) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu tarafından Ar-Ge veya tasarım merkezi başvurusu olumlu
olarak değerlendirilen işletmenin Ar-Ge Merkezi Belgesi veya Tasarım
Merkezi Belgesi, Bakanlık tarafından verilir.
(7) Ar-Ge Merkezi
Belgesi veya Tasarım Merkezi Belgesi almaya hak kazanan işletme,
Değerlendirme ve Denetim Komisyonu karar tutanağının düzenlendiği tarihten
itibaren Kanun kapsamında sağlanan destek ve teşviklerden yararlanır.
(8) Ar-Ge
merkezlerinde veya tasarım merkezlerinde, yürütülen faaliyetlere ilişkin
faaliyet raporu, takvim yılını kapsayacak şekilde ve takip eden yılın en
geç mayıs ayı içinde Bakanlığa yazılı veya elektronik ortamda sunulur.
(9) Bakanlık,
faaliyet raporunun şekil ve içeriği açısından ön incelemesini yapar, eksik
bilgi ve evrak bulunması hâlinde, tespit edilen eksiklikler işletme tarafından
tamamlanarak en geç on iş günü içinde Bakanlığa yazılı veya elektronik
ortamda sunulur.
(10) Ar-Ge
merkezleri veya tasarım merkezlerinin izleme faaliyetine ilişkin işlemler
her yıl için takip eden yılın haziran ayından takvim yılı sonuna kadarki
süre içerisinde tamamlanır.
(11) Ar-Ge
merkezleri ile tasarım merkezleri Değerlendirme ve Denetim Komisyonu
tarafından en geç (Değişik ibare:RG-25/8/2022-31934)(3)
üç yılda bir denetlenir.
(12) Ar-Ge
merkezlerinde veya tasarım merkezlerinde Değerlendirme ve Denetim Komisyonu
değerlendirmesi sonucunda, denetimde tespit edilen eksiklik ve ihlalin
ölçüsüne göre Ar-Ge Merkezi belgesi veya tasarım merkezi belgesi Bakanlık
tarafından iptal edilir veya eksikliklerin giderilmesi için üç ayı geçmemek
üzere ilgili işletmeye süre verilir. Bu süre içinde işletme, sağlanan
destek ve teşviklerden yararlanamaz.
(13) Ar-Ge
merkezlerinde veya tasarım merkezlerinde tespit edilen eksiklikler verilen
süre içinde giderilmediği takdirde işletmeye verilen Ar-Ge Merkezi Belgesi
veya Tasarım Merkezi Belgesi Bakanlık tarafından iptal edilir. İşletme,
şartların ihlal edildiği tarihten itibaren Kanunda öngörülen destek ve
teşviklerden yararlanamaz. Ancak, verilen süre içinde eksikliklerin
giderilmesi halinde; Değerlendirme ve Denetim Komisyonunun verilen süre
içerisinde toplanarak olumlu karar vermesi durumunda, kararın verildiği
tarihten; Komisyonun verilen süre içerisinde toplanamaması ve daha sonraki
bir zamanda toplanarak olumlu karar alması durumunda ise eksikliklerin
giderilmesi için verilen sürenin bittiği tarihten itibaren işletmeler,
Kanunla sağlanan destek ve teşviklerden yararlanmaya devam eder.
(14) Ar-Ge veya
tasarım merkezinin 20 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen temel
şartları yitirdiğinin tespit edilmesi hâlinde ise Ar-Ge Merkezi Belgesi
veya Tasarım Merkezi Belgesi Bakanlık tarafından iptal edilir.
(15) Ar-Ge Merkezi
Belgesi veya Tasarım Merkezi Belgesi iptal edilen işletmeler belgenin
iptalini müteakip en erken bir yıl sonra Ar-Ge Merkezi Belgesi veya Tasarım
Merkezi Belgesi başvurusu yapabilirler.
(16) Bu denetimler
sırasında gerekli şartları taşımadığı tespit edilen merkezlerin durumu
Bakanlık tarafından on iş günü içinde Gelir İdaresi Başkanlığına ve Sosyal
Güvenlik Kurumu Başkanlığına bildirilir.
(17) Kurulan birimlerin
Ar-Ge veya tasarım merkezi olma şartını kaybetmeleri, bu Yönetmelikte
belirtilen şartları ihlal etmeleri veya destek ve teşviklerin amacı dışında
kullanılması hâlinde, şartların kaybedildiği, ihlalin gerçekleştiği veya
destek ve teşviklerin amacı dışında kullanıldığı tarihten itibaren
işletmeler Kanunla Ar-Ge veya tasarım merkezlerine sağlanan destek ve
teşviklerden yararlanamazlar.
(18) Ar-Ge
merkezleri ve tasarım merkezlerine ilişkin başvuru, izleme ve denetimler,
Bakanlıkça belirlenen formlar kullanılarak ve inceleme kriterleri esas
alınarak yapılır.
(19) Bakanlıkça
gerekli görülmesi hâlinde Değerlendirme ve Denetim Komisyonunda görev
verilen üyeler, Ar-Ge merkezleri, tasarım merkezleri veya rekabet öncesi
işbirliği projelerinin başvuru veya faaliyetlerini yerinde değerlendirmek
üzere görevlendirilebilir.
Ar-Ge ve tasarım projelerinin yönetici şirket tarafından
denetlenmesi
MADDE 21/A- (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
(1) Bakanlık gerek görmesi halinde bu Yönetmelik kapsamında yürütülen
Ar-Ge, yenilik ve tasarım projelerinin denetimlerini yapmak üzere en az bir
yıl faaliyette bulunan teknoloji geliştirme bölgelerinin yönetici
şirketlerini görevlendirebilir.
(2) Yönetici şirket tarafından gerçekleştirilecek faaliyet
dönemindeki Ar-Ge veya tasarım merkezlerine ilişkin Ar-Ge veya tasarım
projelerinin başvuru denetleme süreçleri, Bakanlıkça belirlenen format
kullanılarak 5746 sayılı Kanun ve ilgili mevzuatı kapsamında
gerçekleştirilir.
(3) Yönetici şirket proje başvuru dosyasını herhangi bir
eksikliğin olup olmadığı bakımından on iş günü içinde inceler. Başvuru
dosyasında eksiklik tespit edilmesi halinde bu eksiklikler işletmeye
bildirilir ve bildirim tarihinden itibaren en geç yirmi iş günü içinde
işletme tarafından bu eksikliklerin tamamlanmasını ister. Süresi içerisinde
eksikliği giderilmeyen Ar-Ge veya tasarım merkezine ait proje başvurusu
yönetici şirketin ön inceleme görüşü ile birlikte Bakanlığa bildirilir.
(4) Yönetici şirketin incelemesi sonucunda herhangi bir
eksiklik tespit edilmeyen veya yönetici şirketçe yapılan bildirim sonucu
işletme tarafından eksiklikleri giderilen Ar-Ge veya tasarım projeleri
başvuru dosyası, en geç yirmi iş günü içerisinde yönetici şirketin
belirleyeceği Proje Değerlendirme Komisyonu tarafından incelenir ve
Bakanlıkça verilecek nihai karara esas teşkil etmek üzere karara bağlanır.
(5) Ar-Ge veya tasarım merkezi, olumlu ya da olumsuz
sonuçlanan Ar-Ge veya tasarım projelerinin başvuru denetleme faaliyetlerine
ilişkin bilgi ve belgeleri en geç on iş günü içerisinde Bakanlığın ilgili
portalına eksiksiz bir şekilde yüklemelidir.
(6) Ar-Ge veya tasarım merkezi aynı proje için bir defadan
fazla yönetici şirket başvurusu yapamaz.
(7) Bakanlık, yönetici şirket tarafından bu Yönetmelik
kapsamında gerçekleştirilecek iş ve işlemlerde uygulanacak ücretlendirmeye
yönelik tavan fiyat belirleme yetkisine sahiptir.
(8) Bakanlık gerek görmesi halinde bu Yönetmelik kapsamında
teknoloji geliştirme bölgelerinin yönetici şirketleri tarafından
gerçekleştirilecek Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetleriyle ilgili proje
denetimlerine yönelik düzenleme yapmaya yetkilidir.
Ar-Ge
merkezi ve tasarım merkezlerindeki değişiklikler ve mücbir sebepler
MADDE 22 –
(1) Ar-Ge Merkezi Belgesi veya Tasarım Merkezi Belgesine sahip
işletmelerin, tür veya unvan değişikliği, devir, birleşme, tam bölünme,
kısmi bölünme işlemleri ile adres değişikliği ve ek fiziki alan taleplerine
ilişkin bilgiler, işletme tarafından Bakanlığa bildirilir.
a)
(Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3) Bakanlığın gerekli
görmesi halinde, yukarıda belirtilen değişikliklerle ilgili olarak
Bakanlıkça yerinde inceleme yapılabilir veya bu amaçla en az bir izleyici
görevlendirilebilir.
b) Yukarıda
belirtilen değişikliklere ilişkin bildirimde bulunan işletme, organizasyon
yapısı içinde 20 nci maddenin birinci fıkrası kapsamında belirtilen
şartları sağlaması ve devam ettirmesi koşuluyla Ar-Ge Merkezi Belgesi veya
Tasarım Merkezi Belgesi için yeniden başvuru yapmaksızın Kanun kapsamında
sağlanan destek ve teşviklerden, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu onayı
esas alınarak yararlanmaya devam eder. Tür veya unvan değişikliklerinde
karar Bakanlıkça verilir.
(2) Mücbir sebep
olarak kabul edilebilecek hallerin ortaya çıkması durumunda, bu haller sona
erinceye kadar Ar-Ge Merkezi Belgesi veya Tasarım Merkezi Belgesi sahibi
işletme, Kanunla sağlanan destek ve teşviklerden yararlanamaz. Bu hallerin
sona erdiğinin işletme tarafından bildirilmesini müteakip, Bakanlık
tarafından yerinde yaptırılacak denetim sonucunda Değerlendirme ve Denetim
Komisyonu onayı esas alınarak işletme, Ar-Ge veya tasarım merkezi için
yeniden başvuru yapmaksızın, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu kararının
alındığı tarihten itibaren Kanunla sağlanan destek ve teşviklerden
yararlanmaya devam eder.
Tam zaman
eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personel sayısı hesabına ilişkin hususlar
MADDE 23 – (1)
Ar-Ge veya tasarım merkezinde çalışan tam zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım
personeli sayısı; çalışan personelin, çalışma sürelerine göre üçer aylık
dönemler itibarıyla toplam çalışma süresinin, bir kişinin üç aylık tam
zamanlı çalışma süresine bölünmesi suretiyle hesaplanır. Haftada kırk beş
saatin üzerindeki ve ek çalışma süreleri bu hesaplamada dikkate alınmaz.
Üçer aylık dönemler, Ar-Ge veya tasarım merkezini bünyesinde bulunduran
işletmenin geçici vergilendirme dönemleridir.
(2) Ar-Ge veya
tasarım merkezleri dışında geçirilen ve gelir vergisi stopajı teşvikine
konu olan süreler ile öğretim elemanlarından Ar-Ge veya tasarım
merkezlerinde tam zamanlı görevlendirilenlerin geçirdikleri süreler, tam
zaman eşdeğer Ar-Ge veya tasarım personeli sayısı hesaplamasında dikkate
alınır.
(3) Ar-Ge merkezi
bulunan işletmeler, bu merkezlerde çalışan personel listesini her bir ay
bazında ayrı ayrı olmak üzere, geçici vergilendirme dönemlerini izleyen
ayın sonuna kadar bağlı bulundukları vergi dairesine ve ilgili Sosyal
Güvenlik İl Müdürlüğüne veya Sosyal Güvenlik Merkezine verirler.
(4) Herhangi bir
üç aylık dönemde asgari Ar-Ge veya tasarım personeli çalıştırma şartını
ihlal eden işletmeler, şartların ihlal edildiği tarihten tekrar sağlandığı
tarihe kadar Kanun kapsamında sağlanan destek ve teşviklerden
yararlanamazlar.
ALTINCI
BÖLÜM
Rekabet
Öncesi İşbirliği Projelerine İlişkin Hususlar
Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin kapsamı
MADDE 24 –
(1) Bakanlıkça ilan edilen teknoloji alanlarında yer alan rekabet öncesi
işbirliği projeleri destek kapsamında değerlendirilir.
(2) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinde birden fazla kuruluşun yer alması zorunludur.
İşbirliği anlaşmasında yer alan proje ortaklarından birisi (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) proje yürütücüsü olarak
belirlenir.
(3) Her bir
rekabet öncesi işbirliği proje bütçesinin en fazla yüzde ellisine kadarlık
kısmı, Bakanlık bütçesine konulan ödenekle sınırlı olmak üzere geri
ödemesiz olarak desteklenebilir.
Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin başvuru şekli ve destek süresi
MADDE 25 –
(1) Rekabet öncesi işbirliği proje başvuruları Bakanlıkça ilan edilen çağrı
dönemlerinde yapılır.
(2) Başvurusu
değerlendirilecek projelerin teknoloji alanları, bütçeleri ve destek
oranları gibi hususlar her çağrı dönemi için Bakanlıkça ilan edilir.
(3) Başvurular
proje yürütücüsü tarafından yazılı veya elektronik ortamda Bakanlığa
yapılır.
(4) Bakanlık,
başvuru dosyasının şekil ve içeriği açısından beş iş günü içinde ön
incelemesini yapar. Başvuru dosyasında eksiklik tespit edilmesi halinde bu
eksiklikler proje yürütücüsüne bildirilir ve bildirim tarihinden itibaren
on beş iş günü içerisinde eksikliklerin tamamlanması istenilir. Süresi
içerisinde eksikliği giderilmeyen rekabet öncesi işbirliği proje başvurusu
Bakanlık tarafından reddedilir.
(5) Bakanlık
incelemesi sonucunda herhangi bir eksiklik tespit edilmeyen veya yapılan
bildirim sonucu proje yürütücüsü tarafından eksiklikleri giderilen başvuru
dosyası, Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna sunulur.
(6) Eksiklikleri
giderilen veya eksikliği bulunmayan başvurular, Değerlendirme ve Denetim
Komisyonu tarafından değerlendirilip karara bağlanır ve karar beş iş günü
içerisinde proje yürütücüsüne yazılı olarak bildirilir. Kararın olumlu
olması hâlinde, bildirim tarihinden itibaren otuz iş günü içerisinde
işbirliği anlaşmasında yer alan proje ortakları ile Bakanlık arasında
sözleşme imzalanır. Sözleşme tarihinden itibaren işletmeler, Kanun kapsamında
sağlanan destek ve teşvik unsurlarından yararlanır.
(7) Kararın
bildirim tarihinden itibaren otuz iş günü içerisinde sözleşmesi yapılmayan
projeler iptal edilmiş sayılır.
(8) Desteklenmesi
uygun bulunan ve sözleşme yapılan projeler için durum Bakanlık tarafından,
Gelir İdaresi Başkanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumuna sözleşmenin
imzalandığı tarihten itibaren beş iş günü içerisinde bildirilir.
(9) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin destek süresi en fazla (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) kırk sekiz aydır. Ancak
proje yürütücüsü tarafından ek süre talep edilmesi ve Bakanlıkça uygun
görülmesi hâlinde en fazla altı ay ek süre verilebilir.
(10) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Proje süresi veya teknolojik kazanım açısından ihtiyaç duyulması
halinde, projeler, fazlar veya ilişkili alt projeler halinde
desteklenebilir. Bu durumda, proje fazlarının ve alt projelerinin
planlandığı bir proje yol haritası ile en az bir faz veya alt proje için
detaylı proje planı başvuru aşamasında Bakanlığa sunulur. Proje yol haritası
kapsamındaki diğer proje fazları veya alt projeler için detaylı proje
planları ise, proje yol haritasında öngörülen takvimde Bakanlığa sunulur.
Sunulan proje fazları veya alt projeler için, bu madde kapsamındaki başvuru
inceleme ve değerlendirme süreci işletilir.
Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin izlenmesi ve destek ödemesi
MADDE 26 –
(1) Sözleşme tarihinden itibaren projenin izleme süreci başlar. İzleme
süreci başlayan projelerde, proje yürütücüsü tarafından (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) proje destek
sözleşmesinin imzalandığı tarihten itibaren altı aylık dönemler halinde
hazırlanan gelişme raporları dönemin bitimini takip eden ay içerisinde
Bakanlığa sunulur.
(2) Gelişme raporu
doğrultusunda projenin dönemsel izlenmesine ilişkin izleme raporu;
konusunda uzmanlığı olan ve Bakanlıkça görevlendirilen en az iki izleyici
tarafından hazırlanır ve Değerlendirme ve Denetim Komisyonuna sunulur.
(3) Desteklenmesi
uygun bulunan (Ek ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) projelere
ilişkin değişiklik talepleri ile projelerin sonuçlandırılması,
durdurulması veya iptal edilmesi kararı, Değerlendirme ve Denetim Komisyonu
tarafından verilir. Değerlendirme ve Denetim Komisyonu, izleme raporlarını
en fazla yirmi iş günü içinde inceleyerek projenin devamı ya da iptali
yönünde karar verir.
(4) Değerlendirme
ve Denetim Komisyonu değerlendirmesi sonucunda, projenin rekabet öncesi
işbirliği niteliğini kaybettiğinin tespit edilmesi hâlinde, proje
sözleşmesi Bakanlık tarafından iptal edilir.
(5) (Değişik:RG-14/2/2017-29979)(1)
Proje kapsamında yapılan harcamalara ilişkin Bakanlıkça
gerçekleştirilecek ödemelerin, dönemsel izlemeyi müteakip dönemlerde
yapılması esastır. Ancak proje ortakları tarafından talep edilmesi halinde,
proje kapsamındaki harcamalara ilişkin Bakanlıkça gerçekleştirilecek
ödemeler, proje destek sözleşmesinde ilgili dönem için öngörülen destek
tutarının %20’sini geçmemek üzere dönemsel ödemelerden önce teminat
karşılığında ön ödeme şeklinde yapılabilir.
Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin uygulama süreci
MADDE 27 –
(1) Rekabet öncesi işbirliği proje faaliyetlerine ilişkin yerindelik ve
uygunluk denetimleri Değerlendirme ve Denetim Komisyonu tarafından
gerçekleştirilir.
(2) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinin başvuru, değerlendirme, izleme ve denetim, ödeme, (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) sonuçlandırılması,
durdurulması, iptal edilmesi, bunlara ilişkin süreçler ile destek kalemleri, sözleşmede yer alacak
hususlar ve uygulamaya ilişkin iş ve işlemler, Bakanlıkça hazırlanan Rekabet
Öncesi İşbirliği Projeleri Uygulama Usul ve Esaslarında belirtilir.
(3) Rekabet öncesi
işbirliği projelerinde, işbirliğini oluşturan (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) proje ortaklarının
bu işbirliğine yaptıkları katkılar, işbirliği anlaşmasında belirtilen
ortak özel bir hesapta izlenir.
(4) Ortak özel
hesaba aktarılan tutarlar, başka bir amaç için kullanılamaz. Proje
hesabında toplanan tutarlar, özel hesabı açan işletmenin kazancının
tespitinde gelir olarak dikkate alınmaz.
(5) Bakanlık
tarafından ödenecek destek tutarı, işbirliğini oluşturan işletmeler
açısından projeye katkıları oranında, 33 üncü maddede belirtilen özel fon
uygulamasına tabi tutulur.
YEDİNCİ
BÖLÜM
Teknogirişim
Sermayesi Desteği, Teknoloji Merkezleri ve Ar-Ge, Yenilik ve
Tasarım
Projelerine İlişkin Hususlar
Teknogirişim
sermayesi desteği
MADDE 28 – (1)
Teknogirişim sermayesi desteğine, örgün öğrenim veren üniversitelerin
herhangi bir lisans programından bir yıl içinde mezun olabilecek durumdaki öğrenci,
yüksek lisans veya doktora öğrencisi ya da lisans, yüksek lisans veya
doktora derecelerinden birini ön başvuru tarihinden en çok on yıl önce
almış kişiler başvurabilir.
(2) Birinci
fıkrada belirtilen "bir yıl içinde mezun olabilme" şartının;
ilgili üniversitenin yetkili birimlerince teknogirişim sermayesi desteği
için talepte bulunulan merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi adına
düzenlenen bir yazıyla, "ön başvuru tarihinden en çok on yıl önce
alma" şartının ise ilgili üniversitelerce verilen çıkış belgesiyle
veya diplomayla tevsik edilmesi gerekir.
(3) Destekten,
merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi tarafından kabul edilmiş iş
planına uygun biçimde ve destek başvurusundan sonra ihdas edilmiş ve
girişimcinin münferiden veya müştereken temsil ve ilzama yetkili olduğu
işletme yararlanabilir.
(4) Merkezî
yönetim kapsamındaki kamu idarelerince, üçüncü fıkrada belirtilen şartları
taşıyan işletmelere bir defaya mahsus olmak üzere, teminat alınmaksızın ve
hibe olarak Kanunun 3 üncü maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen tutara
kadar teknogirişim sermayesi desteği verilebilir.
(5) Teknogirişim
sermaye desteğinden yararlanan işletmelere ait Ar-Ge ve yenilik
projelerinin kamu kurum ve kuruluşlarınca ya da kanunla kurulan veya
teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası
kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge, yenilik veya tasarım
projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflarca
desteklenmesi durumunda, teknogirişim sermayesi olarak verilen destek tutarı,
Ar-Ge ve yenilik projesi harcamalarından veya desteğinden indirilmez.
(6) Destek
kararını veren merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi bir işletmeye
verilecek hibe şeklindeki sermaye desteğini taksitlere bölebilir, destek
ödemelerinin yapılması için çeşitli başarım ölçütlerinin yerine
getirilmesini şart koşabilir, öncelikli olarak destekleyeceği teknolojik
alanlar belirleyebilir.
(7) Kanun
kapsamında, yılı bütçesinde Ar-Ge ve yenilik harcamalarının desteklenmesi
amacıyla hibe şeklinde ödeneği bulunan merkezî yönetim kapsamındaki kamu
idarelerinin tümü tarafından yapılan ödemelerin toplamı, her takvim yılı
için Kanunun 3 üncü maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen tutarı aşamaz.
Bu husus merkezî yönetim bütçesinin hazırlanması ve uygulanması esnasında
dikkate alınır ve izlenir.
(8) Dördüncü ve
yedinci fıkralarda belirtilen maktu tutarlar, takip eden yıllarda Vergi
Usul Kanununa göre her yıl belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak
suretiyle dikkate alınır.
(9) Teknogirişim
sermayesi desteğinden faydalananlara, bu desteğe konu projelerinin
finansmanında kullanılmak üzere gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri
tarafından sağlanan sermaye desteklerinin beyan edilen gelirin veya kurum
kazancının yüzde onunu ve öz sermayenin yüzde yirmisini aşmayan kısmı Gelir
Vergisi Kanununun 89 uncu maddesi uyarınca beyan edilen gelirin ve Kurumlar
Vergisi Kanununun 10 uncu maddesine göre kurum kazancının tespitinde
indirim konusu yapılır. İndirim konusu yapılacak tutar yıllık olarak
500.000 Türk Lirasını aşamaz. İndirim uygulamasından geçici vergi dönemleri
itibarıyla da yararlanılabilir.
(10) Gelir veya
kurumlar vergisi mükellefleri tarafından sağlanan sermaye desteğinin,
merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi tarafından kabul edilmiş iş
planına uygun biçimde ve destek başvurusundan sonra ihdas edilmiş ve
girişimcinin münferiden veya müştereken temsil ve ilzama yetkili olduğu
işletmeye sermaye desteğini sağlayan mükelleflerce kuruluşunda veya
sonrasında ortak olmak ve sermaye koymak suretiyle sağlanması zorunludur.
(11) İndirim
olarak dikkate alınabilecek tutar, gerçek kişiler açısından sermaye
desteğinin sağlandığı takvim yılında elde edilen beyana tabi kazanç ve
iratların toplam tutarından geçmiş yıl zararları ve tüm indirim ve
istisnalar düşüldükten sonra kalan tutarın yüzde onu ile sınırlıdır.
Kurumlar vergisi mükellefleri açısından ise sermaye desteğinin sağlandığı
hesap dönemi başındaki öz sermayenin yüzde yirmisini aşmamak koşuluyla
kurum kazancının en fazla yüzde onu ile sınırlı olup indirim tutarının
tespitinde kurum kazancı olarak ticari bilanço kârı veya zararına kanunen
kabul edilmeyen giderler eklenmek ve geçmiş yıl zararları ile varsa tüm
indirim ve istisnalar düşülmek suretiyle bulunan tutar [Ticari bilanço kârı
(zararı) + kanunen kabul edilmeyen giderler - geçmiş yıl zararları - tüm
indirim ve istisnalar] dikkate alınacaktır.
(12) Teknogirişim
sermayesi desteğine konu projelerin finansmanında kullanılmak üzere gelir
ve kurumlar vergisi mükellefleri tarafından sağlanan sermaye desteklerinin
iki yıl içerisinde ilgili projenin finansmanında kullanılmayan kısmı için
indirim dolayısıyla söz konusu mükellefler adına zamanında tahakkuk
ettirilmemiş vergiler gecikme faizi ile birlikte tahsil edilir.
Teknogirişim
sermayesi desteği uygulaması
MADDE 29 –
(1) Teknogirişim sermaye desteği, merkezî yönetim kapsamındaki kamu
idareleri tarafından verilir.
(2) Teknogirişim
sermayesi desteği veren merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri
tarafından desteklenmek üzere belirlenen projelerin, başvuru sahipleri ve bütçesini
içeren listeyi Bakanlığa bildirir. Bu bilgiler, Bakanlıkça oluşturulacak
teknogirişim sermayesi desteği bilgi kütüğünde tutulur.
(3) Teknogirişim
sermayesi desteği veren merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri,
işletmeyle imzalanan sözleşmeyi ve desteklenmeye uygun bulunan bütçeyi
belirten karar yazısını, ödeneğin tahsis edildiği tarihten itibaren en geç
on beş iş günü içinde Gelir İdaresi Başkanlığı, (Değişik
ibare:RG-25/8/2022-31934)(3) Hazine ve Maliye Bakanlığı
ve Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına bildirir.
(4) Girişimciler
teknogirişim sermayesi desteğinden, bir defaya mahsus olmak üzere
yararlandırılır. Bu husus ilgili idarelerce teknogirişim sermayesi desteği
bilgi kütüğünden araştırılır ve değerlendirme esnasında dikkate alınır.
(5) Teknogirişim
sermaye desteğine ilişkin Usul ve Esaslar, desteği veren merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idaresi tarafından hazırlanır. Usul ve Esaslarda asgari
aşağıdaki hususlar bulunur:
a) Destek süresi,
b) Kamudan alınan
diğer geri ödemesiz desteklerin teknogirişim sermaye desteğinden düşülmesi,
c) İş planı
dokümanının içeriği ve biçimi,
ç) İş planı
başvuru değerlendirme usul ve esasları,
d) Değerlendirme
Komisyonunun çalışmasına ilişkin usul ve esaslar,
e) Sözleşmeye
ilişkin hususlar,
f) Destek verilen
işletmenin izlenmesine ilişkin usul ve esaslar,
g) Malî
belgelendirme, denetim ve ödeme işlemlerine ilişkin usul ve esaslar,
ğ) Haksız ve fazla
ödemelerin tahsiline ilişkin usul ve esaslar,
h) Tarafların
sorumlulukları,
ı) Etik şartlar,
i) Gizlilik, fikrî
ve sınaî mülkiyet haklarına ilişkin hususlar,
j) Destekle ilgili
belgelerin saklanması ve destek sonrası denetime ilişkin usul ve esaslar.
(6) Teknogirişim
sermayesi desteğinden yararlanan işletmeler, Kanun kapsamındaki destek ve
teşvik unsurlarından proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren ve iş planının ilgili merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi
tarafından desteklendiği süre boyunca yararlanır.
(7) Teknogirişim
sermayesi desteğinin uygulanmasına ilişkin Usul ve Esaslar Bakanlık
tarafından ya da Bakanlığın bir protokol kapsamında desteği vermesini uygun
gördüğü bağlı ya da ilgili kuruluşlarınca Bakanlığın görüşü alınarak
düzenlenir.
Teknoloji
merkezleri (teknoloji merkezi işletmeleri)
MADDE 30 –
(1) İşletmeler, KOSGEB destek mevzuatı kapsamında sağlanan desteklerden
yararlanmak üzere, Ar-Ge ve yenilik projeleri veya tasarım projeleriyle
teknoloji merkezlerine başvuru yaparlar.
(2) İşletme
başvuruları, 24/4/2005 tarihli ve 25795 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi
Başkanlığı (KOSGEB) Destekleri Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde inceleme
ve değerlendirmeye tabi tutularak desteklenip desteklenmeyeceğine karar
verilir.
(3) İlgili mevzuat
uyarınca desteklenmesi uygun bulunan işletmeler, Kanunla sağlanan destek ve
teşvik uygulamalarından, Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projesinin
onaylandığı tarihten itibaren ve proje süresince yararlanır.
(4) KOSGEB
teknoloji merkezi işletmelerinde yürütülen projelerin herhangi bir sebeple
sona ermesi veya projeye verilen desteğin son bulması hâllerinde, Ar-Ge ve
yenilik veya tasarım faaliyeti bitmiş sayılır ve bu tarihten itibaren
Kanunla sağlanan destek ve teşvik unsurlarından yararlanılamaz. Bu durum,
teknoloji merkez kurullarınca on iş günü içinde işletmenin bağlı bulunduğu
vergi dairesine ve Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bildirilir.
Ar-Ge, yenilik
ve tasarım projeleri
MADDE 31 –
(1) Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projeleri, başvuru yapılan kamu kurumu
veya kuruluşu ile kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi
anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve
kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi
kullanan vakıflar tarafından kendi mevzuatına göre değerlendirilir. Teknoloji
merkezi işletmeleri ile Ar-Ge merkezleri ve tasarım merkezlerinde
yürütülen, kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji
geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da
kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından desteklenen veya TÜBİTAK tarafından
yürütülen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projeleri yeniden incelemeye tabi
tutulmaksızın, Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projelerine yönelik destek
karar yazısının düzenlendiği veya proje sözleşmesinin yürürlüğe girdiği
tarih itibarıyla Kanunla sağlanan destek ve teşvik unsurlarından
yararlanabilir.
(2) Birinci
fıkraya girmeyen, Türkiye’nin antlaşmalarla taraf olduğu ikili ya da çok
taraflı uluslararası Ar-Ge işbirliği programları fonlarından malî olarak
desteklenen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projelerini yürüten işletmeler de
Kanun kapsamındaki destek ve teşviklerden söz konusu proje kapsamında ve
proje destek süresince yararlanırlar. Uluslararası Ar-Ge işbirliği
programlarınca desteklenen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projelerinin
Kanunla sağlanan destek ve teşvik unsurlarından yararlanabilmesi için
uluslararası programa yapılan proje başvurusu, başvurulan programa ait
bilgiler, destek yazısı veya sözleşmesi ve teşvikten yararlanacak
işletmenin projedeki katkısını içeren bilgilerle birlikte TÜBİTAK’ın
incelemesine sunulur.
(3) İkinci fıkra
kapsamında destek ve teşviklerden yararlanacak işletmeler, TÜBİTAK’ın onay
yazısının düzenlendiği tarih itibarıyla Kanunla sağlanan destek ve
teşviklerden yararlanırlar.
(4) Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında Teknoloji Geliştirme Bölgeleri
içerisinde gerçekleştirilen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerine
yönelik olarak kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji
geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da
kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon
veya kredi kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca desteklenen
Ar-Ge ve yenilik veya tasarım projeleri için Kanunla sağlanan destek ve
teşviklerden bütün hâlinde yararlanılabilir. Bu durumda, Teknoloji
Geliştirme Bölgeleri Kanununa göre sağlanan destek ve teşviklerden ayrıca
yararlanılamaz.
(5) Ar-Ge ve yenilik
veya tasarım projelerinde, projenin herhangi bir sebeple sona ermesi veya
projeye verilen desteğin son bulması hâllerinde, Ar-Ge ve yenilik veya
tasarım faaliyeti bitmiş sayılır ve bu tarihten itibaren Kanunla sağlanan
destek ve teşvik unsurlarından yararlanılamaz.
Denetim
MADDE 32 –
(1)Teknogirişim sermaye desteğinden yararlanan işletmelerin proje izleme ve
denetimleri, desteği veren merkezî yönetim kapsamındaki kamu idaresi
tarafından görevlendirilen alanında uzman kişiler veya akademisyenler veya
Bakanlık tarafından yapılır.
(2) Kamu kurum ve
kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi
anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve
kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi
kullanan vakıflar tarafından desteklenen Ar-Ge ve yenilik veya tasarım
projelerine ilişkin denetimler, destekle ilgili mevzuat çerçevesinde,
destek sağlayan kurum, kuruluş veya vakıf tarafından yapılır.
(3) Teknoloji
merkezi işletmelerinin denetimi en geç iki yıllık süreler itibarıyla KOSGEB
tarafından gerçekleştirilir.
(4) TÜBİTAK
tarafından yürütülen veya uluslararası fonlarca desteklenen projelerin
denetimi TÜBİTAK tarafından yapılır.
SEKİZİNCİ
BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Nakit
desteklerin izlenmesi
MADDE 33 –
(1) Ar-Ge ve yenilik veya tasarım faaliyetlerinde bulunanların, kamu kurum
ve kuruluşları, kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi
anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve
kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi
kullanan vakıflar ile uluslararası fonlardan aldıkları hibe destekler,
desteğin tabi olduğu mevzuat hükümlerine uygun olarak özel bir fonda
izlenir.
(2) Bu fonda yer
alan tutarlar, Gelir Vergisi Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanununa göre
vergiye tabi kazancın tespitinde gelir, Ar-Ge ve tasarım indirimi tutarının
tespitinde Ar-Ge, yenilik ve tasarım harcaması olarak dikkate alınmaz.
(3) Bu fonun elde
edildiği hesap dönemini izleyen beş yıl içinde sermayeye ilave dışında herhangi
bir şekilde başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi
hâlinde, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi ziyaı cezası ve
gecikme faiziyle birlikte işletmeden tahsil edilir.
(4) Ar-Ge ve
yenilik veya tasarım faaliyetlerinde bulunanların, kamu kurum ve
kuruluşları, kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları
kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından
Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflar ile
uluslararası fonlardan aldıkları geri dönüşlü destekler bu kapsamda
değerlendirilmez.
Şartların
ihlali ve destek ve teşviklerin amacı dışında kullanılması
MADDE 34 –
(1) İşletme, Kanun ve bu Yönetmelik kapsamında verdiği tüm bilgi ve
belgelerin gerçeğe uygun olduğunu kabul ve taahhüt eder; bu kapsamda
gerçeğe uygun bilgi ve belge sunulmaması; projelerin, işletmelerin kasıt,
kusur veya ihmali sonucu iptal edilmesi Kanun hükümlerinin ihlali sayılır.
(2) Kanun
hükümlerinin ihlali veya destek ve teşvik unsurlarının amacı dışında
kullanılması durumunda, zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler yönünden
vergi ziyaı doğmuş sayılır ve ziyaa uğratılmış vergiler gecikme faizi ve
vergi ziyaı cezasıyla birlikte tahsil edilir.
(3) Sağlanan vergi
dışı destekler ise 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ve gecikme zammı uygulanmak
suretiyle tahsil edilir.
Komisyon
üyeleri ve izleyici ödemeleri
MADDE 35 –
(1) 3624 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri
Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı tarafından desteklenen
araştırma, geliştirme, tasarım ve yenilik faaliyetlerine ilişkin her türlü
süreçte görev yapan öğretim elemanları ile kamu görevlisi olmayan alanında
uzman diğer kişilere söz konusu Kanunun ek 1 inci maddesi uyarınca ilgili
maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde ödemeler yapılır.
(2) (Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
3/6/2011 tarihli ve 635 sayılı Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının
Araştırma, Geliştirme, Yenilikçilik ve Girişimcilik Faaliyetlerinin
Karşılanması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 8 inci maddesinin birinci
fıkrası gereğince, bu Yönetmelik kapsamında Bakanlık tarafından hazırlanan
programlara, projelere veya komite/komisyon/çalışma gruplarına ilişkin
hizmetlerde görevlendirilen öğretim elemanları ile kamu görevlisi olmayan
alanında uzman diğer kişilere yapılacak ödemelerde 635 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin 8 inci maddesi hükümleri esas alınır.
Gizlilik
MADDE 36 –
(1) Destek ve teşvik uygulamalarına yönelik olarak yapılan başvuruların
değerlendirme ve izleme süreçleri ile denetim faaliyetlerinde görev alan
kişilere sunulan bilgi ve belgeler, işletmeye ait "ticari gizli
bilgi" veya "hizmete özel bilgi" olarak kabul edilir ve
üçüncü kişilere herhangi bir yolla aktarılmaz.
(2) 1/6/1989
tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali
Müşavirlik Kanunu, 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri
Kanunu ve diğer mevzuat hükümleri de saklı kalmak kaydıyla, gizlilik
hükümlerine aykırı davranan kişi ve kuruluşlar, Kanunla getirilen destek ve
teşviklerden yararlanamazlar, destek ve teşvik kapsamına alınan projelerde
hiçbir şekilde görev alamazlar.
Düzenleme ve
denetim yetkisi
MADDE 37 –
(1) Ar-Ge Merkezleri, Tasarım Merkezleri ve Rekabet Öncesi İşbirliği
Projeleri kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik veya tasarım faaliyetlerine
ilişkin yerindelik ve uygunluk denetimleri Değerlendirme ve Denetim
Komisyonu tarafından gerçekleştirilir.
(2) Uygulamayla
ilgili olarak; vergisel konularda Gelir İdaresi Başkanlığı, başvuru, izleme
ve denetim konularında Bakanlık, sigorta prim desteğiyle ilgili hususlarda
ise Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı düzenleme yapmaya yetkilidir.
(3) (Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
Bakanlıkça gerekli görülmesi halinde, bu Yönetmelikte öngörülen sürelere
bağlı olmaksızın Ar-Ge ve tasarım merkezlerinin izleme ve denetim
faaliyetlerine ilişkin olarak en az bir izleyici veya Bakanlık personeli
görevlendirilmesine de karar verilebilir.
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE 38 – (1)
31/7/2008 tarihli ve 26953 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Araştırma ve
Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim
Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
Girişim
sermayesi uygulamaları
EK MADDE 1-
(Ek:RG-25/8/2022-31934)(3)
(1) 1/1/2022
tarihinden itibaren verilecek yıllık kurumlar vergisi beyannamesinde 5746
sayılı Kanunun 3 üncü maddesi kapsamında yararlanılan indirim tutarı
1.000.000 Türk lirası ve üzerinde olan kurumlar vergisi mükellefleri
tarafından, bu tutarın yüzde ikisi pasifte geçici bir hesaba aktarılır. Bu
fıkra kapsamında aktarılması gereken tutar yükümlülüğü, yıllık bazda
20.000.000 Türk lirası ile sınırlıdır. Bu tutarın, geçici hesabın oluştuğu
yılın sonuna kadar Türkiye’de yerleşik girişimcilere yatırım yapmak üzere
kurulmuş girişim sermayesi yatırım fonu paylarının satın alınması veya
girişim sermayesi yatırım ortaklıkları ya da 4691 sayılı Kanun kapsamındaki
kuluçka merkezlerinde faaliyette bulunan girişimcilere sermaye olarak
konulması şarttır. Söz konusu tutarın ilgili yılın sonuna kadar
aktarılmaması halinde, bu Kanun kapsamında yıllık beyanname üzerinden
indirim konusu yapılan tutarın yüzde yirmisi, ilgili yılda yararlanılan
Ar-Ge indirimine konu edilemez. Bu tutar nedeniyle zamanında alınmayan
vergiler vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın tarh edilir. Cumhurbaşkanı bu
fıkrada yer alan tutar ve oranları birlikte ya da ayrı ayrı sıfıra kadar
indirmeye, beş katına kadar artırmaya yetkilidir.
Yürürlük
MADDE 39 – (1)
Bu Yönetmelik 1/3/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 40 –
(Değişik:RG-25/8/2022-31934)(3)
(1) Bu Yönetmelik
hükümlerini Sanayi ve Teknoloji Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı birlikte
yürütür.
|